Omukulembe w'ekibiina wetegereze: Okwongereza ku nnyiriri mu byawandiikibwa ezogeddwako mu ssomo lino, waliwo ebyawandiikibwa bingi ebijuliziddwa ebiri mu bukomera. Wayinza obutabeerawo budde bumala ekibiina okubanga banoonya mu Baibuli ennyiriri zino n’okuzisoma zonna mu kiseera eky’okuyiga. Oyinza okulondamu ezimu ne zisomebwa.

Ekigambo kukyuka kitegeeza okukyuka okubeerawo omuntu bwalokoka. Ekiruubirirwa kyokubuulira enjiri kwekukulembera omuntu atali mukkiriza okumutuusa ku kukyuka.

► Omuyizi alina okusoma 1 Abasessaloniika 1 eri ekibiina. Kukyuka ki okwatuuka ku Abassesaloniika bwe baakyuka?

Okutegeera lwaki omuntu yetaaga okukyuka, n’okutegeera kiki ekibeerawo omuntu bwakyuka, tuteekwa okutegeera embeera y’omwonoonyi nga tannaba kukyuka.

► Wandinnyonnyodde mu ngeri ki embeera y’omuntu nga tannaba kukyuka?

Olw’ekibi kya Adamu, buli muntu yenna ayawukana ku Katonda okuva lwe yazaalibwa (Abaruumi 5:12). Ekyo kitegeeza nti buli muntu yerowoozaako yekka era atambulira mu makubo ge ye.

Ebisaanyizo Bina Ebyabonoonyi Abatannakyuka

Amangu ddala nga omuntu atandise okwesalirawo, atandika okukola ekibi. Buli muntu alina omusango ogwebikolwa by’ekibi (Abaruumi 3:23).

Ekibi kwe kujeemera amateeka ga Katonda (1 Yokaana 3:4, Yakobo 2:10-11). Olw’okuba nga Katonda atuukiridde mu kubeera omwenkanya, ye tawolereza kibi era buli muntu ajja kusallirwa omusango okusinziira ku bye yakola (2 Abakkolinso 5:10, Okubikkulirwa 20:12-13). Tewali kubuusabuusa kwonna ku muntu yenna okubeera n’omusango oba okusalirwa omusango okumugwanira. Buli mwonoonyi yamala okusingisibwa omusango (Yokaana 3:18-19).

Omwonoonyi Atannakyuka Abeera Mulabe wa Katonda (Abaruumi 5:10). Omwonoonyi tasobola kubeera na nkolagana ne Katonda bokujjako nga ebibi byakoze ku Katonda bisobola okumujjibwako.

Omwonoonyi nga tannakyuka abeera ne mu mbeera atamusaanyiza kubeera na nkolagana ne Katonda kubanga mwonoonyi mu byayagala (Abaefeso 2:3). Olw’okuba abeera muddu wa kibi, omwonoonyi talina maanyi okukyusa embeera ye (Abaruumi 5:20, Abaruumi 7:23).

Kale omwonoonyi atannakyuka yetaaga bulokozi bwa ngeri ki? Kubanga Omwonoonyi alina omusango, obulokozi butegeeza kusonyiyibwa. Kubanga abeera mulabe wa Katonda, obulokozi butegeeza kutabagana. Olwokuba mwonoonyi, obulokozi butegeeza kunaazibwa. Olw’okubanga talina maanyi, obulokozi butegeeza kununulibwa. Bino bye bimu ku bintu eby’obulokozi buli muntu bye yetaaga.

Mu kiseera ekyokukyuka, omwonoonyi asonyiyibwa, atabagana ne Katonda, anaazibwa, nanunulibwa okuva mu maanyi g’ekibi. Pawulo yannyonnyola embeera ey’ekibi abakkiriza Abakkolinso gye baalimu okusooka eyalimu ebibi eby’omutawaana ebingi. Awo nagamba nti, “era mwanaazibwa, era mwatukuzibwa, era mwaweebwa obutuukirivu…” (1 Abakkolinso 6:11).

Tewali muntu yenna yali asobola kusasulira bibi bye. Ekibi kikolebwa ku Katonda atakoma, ate omuntu talina kintu kyonna ekyomuwendo ogutakoma kyasobola okusasuza.

Tewaali kintu kyonna omuntu kye yali asobola okukola ku bwetaavu bwe; olw’ekyo, tewali kyali kyetaagisa kutekebwawo ku lw’omuntu ekyandituukirizza obulokozi (Abaggalatiya 3:21). Singa kyali kisoboka omuntu okutuukiriza obulokozi bwe, kyandibadde tekyetaagisa Yesu okufa ku musalaba (Abaggalatiya 2:21).

► Singa Katonda yali ayagala okusonyiwa, lwaki teysonyiwa busonyiyi awatali musalaba?

Olwokuba nga Katonda mutukuvu, ateekwa okusala omusango okusinziira ku mazima n’obwenkanya (Abaruumi 2:5-6).

Lowooza ku singa saddaaka ya Kristo teyaliiwo. Watya singa Katonda yasonyiwa busonyiyi bibi awatali kutangirira?

Singa Katonda yasonyiwa ebibi awatali kutangiria, kyandirabise okuba nga:

• Ekibi obutaba na makulu.

• Katonda okuba ngatali mwenkanya n’obutaba mutukuvu.

• Mu maaso ga Katonda waliwo enjawulo ntono wakati w’omuntu akola ekituufu n’omuntu akola ekikyamu.

Okusonyiwa singa kwali kusoboka awatali kutangirira, Katonda yandibadde tasinzibwa nga bwali, omwenkanya era omutukuvu. Okusonyiwa awatali kutangirira oluvannyuma kyandibadde tekiweesa Katonda kitiibwa mu kifo kyokumuweesa ekitiibwa.

Naye, Katonda wa kwagala era ayagala okusonyiwa. Teyayagala kuleka abantu bonna mu mbeera eyekibi okuba nga babula emirembe gyonna, wadde kino nga kye baali bagwanidde.

Saddaaka ya Yesu ku musalaba yali saddaaka ey’omuwendo ogutakoma eyali yetaagisa. Yesu yali asaanidde (1) olw’okubeera nga teyalina kibi (2 Abakkolinso 5:21) (atuukiridde nga teyetaaga bulokozi ye kennyini), ne (2) okubeera byombi Katonda ara omuntu.

Okutangirira kuwa kiki ekyetaagisa okusinziirwa okusonyiwa. Kati, Katonda asobola okusonyiwa omuntu eyeenenya nakkiriza ekisuubizo kye. Tewali muntu yenna ategeera saddaaka ku musalaba asobola okulowooza nti ekibi si kikulu eri Katonda.

Okutangirira kusobozesa Katonda okusigagala nga mwenkanya nga ate omwonoonyi amutwala okubeera omutuukirivu akkiriza ekisuubizo kye. Abaruumi 3:20-26 walaga okunnyonnyola okwamagezi engeri okutangirira gye kukolamu.

Baibuli etugamba nti engeri yokka eyobulokozi Katonda gye yateekawo ye ngeri yokka tewali ndala. Singa omuntu agaana obulokozi olwekisa okuyita mu kukkiriza Yesu Kristo, tasobola kulokoka (Makko 16:15-16, Ebikolwa by’Abatume 4:12, Abaebbulaniya 2:3).

Eno yensonga lwaki kikulu okumanya enjigiriza y’obulokozi olwekisa kyokka, obufunibwa okuyita mu kukkiriza kwokka. Obulokozi buliwo lwakisa kyokka kubanga tewali kintu kyonna kye tusobola kukola okubufuna oba okubugwanira. Bufunibwa lwakisa kyokka kubanga tewali kyetusobola kukola okubutuukiriza. Tulina kukkiriza bukkiriza ekisuubizo kya Katonda.

► Kiki ekisooka okubaawo: omuntu okwanukula Katonda oba Katonda omulimu gwakola mu muntu?

Ekisa kya Katonda kituuka mu mutima gw’omuntu atakkiriza, ne kimulumiriza olw’ebibi bye ne kimuleetera okwagala okusonyiyibwa (Tito 2:11, Yokaana 1:9, Abaruumi 1:20). Omwonoonyi yandibadde talina maanyi agaleka ebibi bye awatali kuyambibbwako Katonda. Abeera Katonda awa omuntu atali mukkiriza okukkiriza enjiri (Yokaana 6:44). Singa omuntu aba si mulokole, si kuba nti teyalina kisa; kiri nti kubanga teyandiyanukudde kisa ekyo Katonda kyamuwa.

Yesu yafa ku lw’ebibi byensi yonna, era Katonda ayagala buli muntu okulokoka (2 Peetero 3:9, 1 Yokaana 2:2, 1 Timoseewo 4:10). Ekisa kya Katonda kiwa buli muntu obusobozi okwanukula, naye tawaliriza muntu yenna. Eyo yensonga lwaki Katonda ayita omwonoonyi okulondawo okwenenya n’okukkiriza (Makko 1:15).

► Okwenenya kye ki?

Okwenenya kitegeeza nti omwonoonyi yeraba nga alina omusango era nga asaanira ekibonerezo era nga mumalirivu okuleka ebibi bye.

Olunyiriri luno mu Isaaya lunnyonnyola okwenenya:

omubi aleke ekkubo lye, n'omuntu atali mutuukirivu aleke ebirowoozo bye; era akomewo eri Mukama, naye anaamusaasira; adde eri Katonda waffe, kubanga anaasonyiyira ddala nnyo (Isaaya 55:7).

Okwenenya tekitegeeza nti Omwonoonyi ateekwa okwetereeza n’okwefuula omutuukirivu nga Katonda tannaba kumusonyiwa. Ekyo tekisoboka, kubanga omuntu ali mu busibe bw’ekibi era tasobola kwelokola yekka; naye omwonoonyi ateekwa okubeera omumalirivu Katonda okumulokola okuva mu bibi bye.

► Obulokozi bufunibwa lwa kisa: kati lwaki okwenenya kwetaagisa mu kulokoka?

Okukkiriza kwe kwetaagisa kwokka olw’okusonyiyibwa, naye okukkiriza kwennyini mu Kristo kwe kuleetera abantu bulijjo okwenenya ebibi byabwe. Okudda eri Kristo (okukkiriza) n’okukyuka okuva mu kibi (okwenenya) bijja kubeerawo mu kiseera kye kimu, naye kuba kukkiriza okuleetera okuleka ekibi okusoboka. Okukkiriza kuno okulokola kirabo ekifa ewa Katonda (Abaefeso 2:8-9). Singa omuntu taba mumalirivu kwenenya, aba tayagala kulokoka okuva mu kibi.

Singa omuntu teyeenenya, aba akkiriza obubi bw’ekibi. Singa aba talaba nsonga lwaki alina okuleka ekibi, awo aba talaba lwaki nti ekibi kye ddala kibi. Singa aba talaba nti ddala ekibi kye kibi nnyo, aba tategeerera ddala lwaki yetaaga ekisonyiwo.

Omuntu bwa teyeerabye nti ddala alina omusango, awatali kwewolereza, era asaanidde okubonerezebwa, aba teyeenenyanga. Singa akkiriza nti mwonoonyi naye nga ayagala eddiini enaamukkiriza okugenda mu maaso n’okwonoona, aba teyeenenyezza kubanga ayagala okugenda mu maaso n’okukola ebyo ebyamuleetera okuwulira omusango.

► Singa omuntu abeera n’okukkiriza okulokola, ekyo kitegeeza ki kyaba akkiriza?

(1) Alaba nti talina kyasobola kukola okwejjako omusango.

Kubanga mwalokoka lwa kisa lwa kukkiriza; so tekwava gye muli, kye kirabo kya Katonda, tekwava mu bikolwa, omuntu yenna aleme okwenyumirizanga (Abaefeso 2:8-9).

Ategeera nti talina kyasobola kukola (ebikolwa) ekijja okumufuula asaanira okulokolebwa, wadde nakatono.

(2) Akkiriza nti saddaaka ya Kristo emala okumusonyiwa.

n'oyo gwe mutango olw'ebibi byaffe; so si lwa bibi byaffe fekka, era naye n'olw'ensi yonna (1 Yokaana 2:2).

Okutangirira kitegeeza saddaaka esobozesa okutusonyiyisa.

(3) Akkiriza nti Katonda amusonyiwa ku kakwakkulizo kakukkiriza kwokka.

Bwe twatula ebibi byaffe, ye wa mazima era omutuukirivu okutusonyiwa ebibi byaffe, n'okutunaazaako byonna ebitali bya butuukirivu (1 Yokaana 1:9).

Singa alowooza nti waliwo obukwakkulizo obulala, asuubira okulokolebwa nebikolwa ekitundu mu kifo ekyokulokolebwa olwekisa kyokka.

► Omuyizi alina okusomera ekibiina Ebikolwa by’Abatume 26:16-18. Ennyiriri zino zigamba ki ku buweereza bwa Pawulo kye bulibeera?

[1]Obuweereza bwa Pawulo bwali bwakubeera okukulembera abantu eri okukyuka. olunyiriri 18 lunnyonnyola okukyuka. Kirimu okuva mukizikiza okudda mu musana n’okuva mu maanyi ga setaani okudda eri Katonda, n’okufuna okusonyiyibwa n’okufuna obusika obwabo abaatukuzibwa. Kino kibeerawo olw’okukkiriza mu Kristo.

Okukyuka okuva mu batakkiriza okudda mu bakkiriza kukyusibwa kukulu nnyo. Baibuli ekiyita kitonde kiggya (2 Abakkolinso 5:17). Ebyedda biweddewo byonna bifuuse biggya.

Omuntu akyuse aleka ebifaananyi ne ddiini yonna byekola ebyandikontanye n’obwesigwa obujjuvu eri Katonda (1 Abasessaloniika 1:9).

Okukyuka kuno kutera okwewuunyisa abalala (1 Peetero 4:3-4). Tebategeera lwaki omuntu yandikyuse ekyenkanidde awo. Mikwano gyomuntu oyo egy’okulusegere nabeŋŋanda bayinza okumuyigganya (Matayo 10:34-36).

Omuntu akyuse aba takyagabana nansi byayagala ne byakulembeza. Okugerageranya kuno kwe kumu ku bukakafu obulaga nti yakyuka (1 Yokaana 2:15). Omuntu akyuse ayagala abakkiriza abalala nayagala okukuŋŋaana nabo (1 Yokaana 3:14).

Omuntu byayagala bikyuka bwamala okukyuka. Ajja kusigala ngafuna ebikemo, naye aba asobola okuwakanya ebikemo eby’ekibi kubanga takyafugibwa kwegomba okwekibi. Ayagala Kigambo kya Katonda kubanga yafuna ekisa kya Katonda (1 Peetero 2:2-3).

Omuntu akyuse aba ayagala Katonda era aba ayagala okumusanyusa. Tajja kutwala biragiro bya Katonda okubeera ebizibu era ebitasaanyusa (1 Yokaana 5:2-4).

Omuntu akyuse akuuma enkolagana ye ne Katonda, nga agiragira okusinga mu kusaba (1 Abakkolinso 1:2).

► Mu bigambo byo, yogera ku kukyusibwa okubeerawo omuntu bwamala okukyuka.

Baibuli egamaba nti omuntu bwazaalibwa obuggya, ebintu byonna bifuuka biggya. Ebintu ebiggya mulimu bino wammanga:

• Obutonde obuggya—obutonde bwa Katonda (2 Peetero 1:4)

• Mukama omuggya—Kristo okuyita mu Mwoyo Omutukuvu (Matayo 23:10, Abaruumi 8:14)

• Okwagala Ekigambo kya Katonda okuggya (1 Peetero 2:2)

• Endowooza emya ey’okwagala (Abaruumi 5:5, 1 Yokaana 4:7-8)

• Enkolagana empya ne Katonda nga mutabani we oba muwalawe (Yokaana 1:12)

• Omubeezi omuggya mu Mowoyo Omutukuvu (Yokaana 14:16, Abaruumi 8:26-27)

• Omuwolereza Omuggya mu Yesu Kristo bwe tuggwa mu kibi (1 Yokaana 2:1)

• Essuubi eriggya eddamu n’obulamu obutaggwawo (Yokaana 3:15, 1 Peetero 1:3)

► Nsonga ki enkyamu ezisobola okuleetera omuntu okulowooza nti mukkiriza?

Omuntu asobola okulowooza nti mukkiriza kubanga

• Yabatizibwa.

• Memba mu kkanisa.

• Akkiriza enjigiriza ezimu ez’ekristaayo.

• Agoberera obulombolombo bwe ddiini obumu.

• Agoberera omutindo gw’ebikolwa ebituufu.

• Alina eby’omwoyo bye yayitamu.

• Yakola okusalawo n’okwatula okukkiriza.

Okusinziira ku Baibuli, tewalna kimu ku bino kimala kukakasa muntu nti mukkiriza.

Baibuli etugamba nti tusobola okumanyira ddala nti twazaalibwa obuggya. Tusobola okubeera nobuvumu nti Katondda yamala okutukkiriza. Tetwetaaga kubeera mu kutya, kubanga Omwoyo wa Katonda atukakasa nti twafuuka baana ba Katonda (Abaruumi 8:15-16).

Obukakafu buno butuukiriridde ddala okuba nti tetwetaaga kubeera na kutya Olunaku Olw’omusango (1 Yokaana 4:17). Olunaku lumu basuubira nti bajja kukkirizibwa mu ggulu, naye tusobola okufuna obukakakfu obusingako obwo obulungi. Tekimala kukkiriza nti obulokozi buweebwa bantu akutwaliza awamu; omuntu ateekwa okumanya nti ye kennyini yasonyiyibwa.

► Omuntu asobola atya okumanyira ddala nti yejjeerezebwa?

Abantu abamu besigama ku kiki kye bawulira, naye ekyo kyetuwulira mu ffe kikyuka era kisobola okutuwabya.

Obulamu obukyufu butuwa obukakafu nti omuntu yakyuka, naye obukakafu obwo tebubeerawo mu kusooka. Ebiva mu bulokozi biba tebinnafuna kaseera kulabika. Olwekyo, obulamu obukyufu si bwe businziirwako obukakafu.

OmukKiriza asobola okubeera omukakafu olw’obulokozi bwe bwamanya nti yagoberera obulokozi bwe Byawandiikibwa. Omuntu bwaba nga yenenyerezza ddala nakkiriza nga Baibuli bwe luŋŋamya, abeera nolukisa okukkiriza nti Katonda amusonyiwa. Omuntu bwe yeenenya nakkiriza, Katonda awa obukakafu obw’Omwoyo nti afuuse omwana wa Katonda.

Singa omuntu awulira muli nti yazaalibwa Katonda nga ddala teyeenenya, ayinza okutabulwatabulwa era neyeerimba yekka.

Singa omuntu (1) yenenya mu mazima, (2) neyeesiga ekisuuubizo kya Katonda mu byawandiikibwa, (3) nafuna obukakafu obw’Omwoyo, tajja kulimbibwa. Obukakafu buno bwesigamye ku kigambo kya Katonda, ekyesigikira ddala. Katonda bulijjo atuukiriza ebisuubizo bye.

Okutabagana: Ekigambo kino kitegeeza nti abantu ababadde buli omu nga mulabe wa munne batabaganye okuleetawo emirembe nate. Mu bulokozi, tutabagana ne Katonda (2 Abakkolinso 5:19, Abaruumi 5:1).

Okusaasira: Ekigambo kino kitegeeza nti ebikuwandiikiddwako bimaze okusangulwa. Mu bulokozi, Ebibi byaffe bisangulwa we biba biwandiikiddwa (Abaebbulaniya 8:12).

Okutangirira: Ekigambo kino kyogera ku kintu ekiweebwayo okujjawo obusungu bw’omuntu. Mu bulokozi, saddaaka ya Yesu ejjawo obusungu bwa Katonda obwali ku ffe (1 Yokaana 2:2).

Okusumululwa: Ekigambo kino kitegeeza anunuddwa okuva mu buyinza bw’omuntu omulala. Mu bulokozi, tyujjibwa okuva wansi w’obuyinza bwa Setaani ne kibi (Lukka 1:74, Abaruumi 6:6, 12-18).

Obununuzi: Ekigambo kino kitegeeza nti omuwendo gwasasulibwa omuntu abeere wa ddembe. Mu bulokozi, okufa kwa Yesu gwe muwendo ogwasasulwa ffe okusobola okubeera ab’eddembe okuva mu buddu nekibonerezo eky’ekibi (Abaefeso 1:7, Tito 2:14).

Okwejjeerezebwa: Ekigambo kino kitegeeza nti omuntu alangiriddwa okubeera omutuukirivu, oba atalina kibi. Mu bulokozi, omwonoonyi alina omusango abalibwa okubeera omutuukirivu kubanga Yesu yabonaabona mu kifo kye (2 Abakkolinso 5:19, Abaruumi 5:1).

Okutukuzibwa: Ekigambo kino kitegeeza nti omuntu afuulibwa mutukuvu. Mu bulokozi, omwonoonyi afuulibwa mutukuvu era omwana wa Katonda. Ebbaluwa za Baibuli nnyingi zogera ku bakkiriza nga “abatukuvu” (Abaefeso 1:1, Abakkolosaayi 1:1, Abafiripi 1:1).

Okufuula Omwana: Ekigambo kino kitegeeza omuntu afuuka mwana ow’omulala mu mateeka. Mu bulokozi tufuuka baana ba Katonda (Yokaana 1:12, Abaruumi 8:15).

Okuzzibwa obuggya/Okuzaalibwa Obuggya: Kino kitegeeza nti omuntu atandika obulamu buto. Mu bulokozi omukkiriza atandika obulamu obuggya(Abaefeso 2:1, Yokaana 7:38-39, Abaggalatiya 4:29, Yokaana 3:5).

Okuteekako envumbo: Ekigambo kitegeeza ekintu ekirambiddwa okulaga ani nannyini kyo. Mu bulokozi, Omwoyo Omutukuvu mu ffe alaga ekyo ekya Katonda (Abaefeso 1:13).

Waliwo ekikula kyomuntu alowooza amangu nti yalokoka bwe yawulira nti obulokozi bufunibwa lwa kisa okuyita mu kukkiriza. Teyeenenya mu mazima kubanga talaba nti yetaaga okwenenya. Teyeetunuulirako nga omwnoonyi asaanidde okusalirwa Katonda omusango. Alowooza nti ekisa kitegeeza nti asobola okutambula nga bwayagala. Olw’okuba nga akkkiriza amazima ag’obukristaayo, alowooza nti mukkiriza wadde nga takyusibwanga. Talekangayo kwagala kwe ye; mu kifo kyekyo, yakkiriza Katonda okubeera ekitundu ku bulamu bwe nasigala ngatambulira mu bulamu obw’okwagala kwe. Eno si ntandikwa ey’obulokozi ey’enkolagana ne Katonda, okusinziira Ebyawandiikibwa bwe binnyonnyola.

(1) Mu ssomo lino tuyiga ku bigambo 10 ebikwatagana n’obulokozi. Mu nnyiriri ntono, nnyonnyola bigambo ki kwebyo ebirabise okuba ebyomugaso ennyo gyoli mu nkolagana yo ne Katonda. Waliwo ebimu ku ebyo bye wetaaga okwongera okulowoozaako?

(2) Nga wesigama ku ngeri ezenjawulo ez’Obukristaayo eziri mu ggwanga lyo, ate naddala mu kitundu kyobeeramu, abantu balowooza nti kitegza ki okubeera Omukristaayo? Mu mpapula 2-3, nnyonnyola abantu ab’enjawulo na kiki kye bandyogedde ku Mukristaayo ye ani. Nnnyonnyola kiki ekikyamu ku ndowooza yaabwe ku kwenenya, okukkiriza okulokola, oba enjigiriza endala.