(1) ተማሪው የሚከተሉትን ማስረዳት ይችላል

• እየሱስ መሲህ ነው ማለት ምን ማለት ነው

• “የጌታችን የእየሱስ ክርስቶስ” በሚለው ሀረግ ውስጥ ያለውን የእምነት መግለጫ

• ስለእየሱስ ሰው መሆን ያለው ማስረጃ እና አስፈላጊነት

• ስለእየሱስ መለኮት መሆን ያለው ማስረጃ እና አስፈላጊነት

• የእየሱስ ሞት ለኃጥያት ይቅርታ በቂ መሆን

• ትንሳኤ ለክርስቲያን እምነት ያለው አስፈላጊነት

• ስለ ክርስቶስ ክርስቲያናዊ የእምነት መግለጫ

(2) ተማሪዎች በሌላ እምነት ውስጥ ያሉ ሰዎች ስለ ክርስቶስ ምን እንደሚሉ ይማራሉ።

ራእይ 5፥11-14 አብራችሁ አንብቡ። ይህ ክፍል ስለ እየሱስ ምን ይነግረናል?

መጽሐፍ ቅዱስ ስለመጨረሻዎቹ ቀናት ብዙዎችን የሚያስቱ ሀሰተኛ ክርስቶሶች እና ሀሰተኛ ነብያት እንደሚነሱ ይናገራል። ብዙ ሰዎች ሊያድኑ በማይችሉ ሀሰተኛ ወይም በእውቀትዓቸው የሳሏቸውን ክርስቶሶች ላይ እምነታቸውን ያደርጋሉ። በሞርሞኖች እና በይሖዋ ምስክሮች የሚነገርላቸውን ሑለቱን ሀሰተኛ ክርስቶሶችን ተዋወቋቸው።

የሞርሞኑ ክርስቶስ

አንድ ሞርሞን በራችሁን ቢያንኳኳ፥ የሉሲፈር የመንፈስ ወንድም የሆነን እየሱስ ይዞላችሁ ይመጣል። ሞርሞኖች እየሱስ ‘መንፈሳዊ አባት’ እና ‘መንፈሳዊ እናት’ ወደ ልዕለ አለሙ ካመጧቸው ብዙ ቢልዬን ከሚቆጠሩ መናፍስት-ዕፃናት መካከል አንዱ ነው ብለው ያስተምራሉ። እየሱስ በምድር ላይ ሲኖር ብዙ ሚስቶች የነበሩት እና ከእነሱ መካከል መቅደላዊት ማርያም አንዷ እንደነበረች ሞርሞኖች ያስተምራሉ። ከሞቱ እና ከትንሳኤው በኃላ እየሱስ ወደ አሜርካ በመሄድ ለቀደምት አሜርካውያን ሰበከላቸው።

የይሖዋ ምስክሮች ክርስቶስ

የይሖዋ ምስክሮች እየሱስ ሊቀ-መልዓኩ ሚካኤል ሲሆን ከፍጥረት ሁሉ መጀመርያ የተፈጠረ እና ሰው የሆነ እና በመስቀል ላይ ሳይሆን በእንጨት ላይ የሞተ እንደሆነ ይነግሯችሃል። እየሱስ መንፈስ ሆኖ ተነስቶ ሊቀ መላዕክ ሚካኤልን ሆነ፥ ስጋዊ አካሉ ግን ወደ ጋዝነት ተለወጠ።

በእርግጠኝነት እነዚህ የመናፍቃን እምነት ተከታዮች የሚያስተምሩት እየሱስ በመጽሐፍ ቅዱስ ውስጥ ካለው እየሱስ የተለየ ነው፤ ነገር ግን ጥያቄው እውነተኛውን፥ የመጽሐፍ ቅዱስን እየሱስን መግለጥ ትችላላችሁ? በሚልዮን የሚቆጠሩ ሰዎች በአዕምሯቸው ውስጥ ሀሰተኛ የሆነ የክርስቶስ ሃሳብ አላቸው፤ ይህም ክርስቶስ ሊያድናቸው አይችልም።

ስለእየሱስ ያላችሁን እምነት ትክክለኛ መሆኑ አስፈላጊ ነው፤ ይህም እናንተ እንዳትሳሳቱ እና ለሌሎችም እርሱን ማስተዋወቅ እንድትችሉ ነው።

ለክፍሉ መሪ ማስታወሻ- ሌሎች እምነቶች ስለእየሱስ ስለሚያስተምሩት ትምህርት የበለጠ መረጃ ለማግኘት፤ በዚህ ክፍል መጨረሻ ላይ “ሌሎች ሃይማኖቶች ምን ይላሉ” የሚለውን ክፍል ተመልከቱ።

እየሱስ መሲሑ

► በመጽሐፍ ቅዱስ ውስጥ ስለ መሲሕ ያሉትን ትንቢቶች ምንድን ናቸው?

አራቱም ወንጌላት እየሱስን እስራኤል የምትጠብቀው መሒህ አድርገው ያቀርባሉ። ስለ መሲሑ ብዙ ትንቢቶች አሉ። የንጉስ ዳዊት ትውልድ ሀረግ ውስጥ ስለሆነ ለንግስና ብቁ ነው። ህዝቡንም ከእስራት እና ቀንበት ነፃ ያወጣቸዋል። ለተላከበት ተልዕኮ እንዲያሳካ በእግዚአብሔር በልዩነት ተቀብቶ የሚላክ ነው። መሲሕ ማለት “የቀባኸው” ማለት ሲሆን ይህን የእስራኤል ነገስታት ስም ነው።

አዲስ ኪዳን እስከተፃፈበት ግዜ ድረስ በብሉይ ኪዳን ውስጥ ያሉ ስለ መሲሑ ያሉ አስፈላጊ ዝርዝር መረጃዎች በሚገባ አልተብራሩልንም። ቅድሚያ የሚሰጠው ህዝቡን ከኃጥያታቸው ማዳን ነው። (ማቴዎስ 1፥21፤ ሉቃስ 1፥74-75 ይነበብ)። መንግስቱ ምድራዊ ሳይሆን መንፈሳዉ እና ሰማያዊ ነው (ዮሐንስ 18፥36 ይነበብ)፣ ነገር ግን በመጨረሻ መንግስቱ ምድርን ሁሉ የሚወርስ ነው (ፊልጵስዩስ 2፥10-11፤ ራእይ 19፥11-16፤ ራእይ 20፥6)።

መሲሕ የሚለው ቃል የዕብራይስጥ ቃል ሲሆን፥ የግሪክ አቻ ቃሉ ክርሲቶስ ነው፥ ከዚህም ቃል ክርስቶስ የሚለው እናገኛለን። “እየሱስ ክርስቶስ” የሚለውን ሀረግ ስንጠቀም እየሱስ መሲሕ ነው የሚለውን መግለጫ እየሰጠን ነው።

እየሱስ ጌታ ነው

የጥንቷ ቤተክርስቲያን ጌታ የሚለውን ቃል ሲጠቀሙ እየሱስ ለእርሱ መገዛት ያለብን ሓያሉ ባለስልጣን ነው ማለታቸው ነው። “እየሱስ ጌታ ነው፣” ሲሉ እየሱስ የሁሉም ጌታ፥ ፈታሪ እና የልእለ አለሙ አምላክ ነው ማለታቸው ነው። ይህ የእምነት መግለጫ ክርስቲያኖችን ሌላው የሚለይ ነው፤ ምክንያቱም በምድር ላይ ሰው ሆኖ የተራመደው እየሱስ ራሱ የሑሉም አምላክ እንደሆነ ስለሚያምኑ ነው።

[1]“ጌታ እየሱስ ክርስቶስ” የሚሉት ቃላት ታላቅ የሆነ መግለጫ ነው። እየሱስ መሲሕ እና መለኮት ነው ብለው እያወጁ ነው። ሶስቱም ቃላት በፊልጵስዩስ 2፥10-11 ውስጥ ይገኛሉ። እነዚህ ዘርፎች በምድር ላይ ያለ ሰው ሁሉ እየሱስ ክርስቶስ መሆኑን የሚያውጅበት ግዜ እንደሚመጣ ይነግሩናል።

ሶስት ልዩ ቀናት

ስለ እየሱስ ያለን መሰረታዊ አስተምሮ በሶስት ምድቦች መከፈል ይችላሉ፤ ሶስቱም ምድቦች ከሶስት ልዩ ቀናት ጋር ይገናኛሉ።

የልደት በኃል የምናከብረው በመንፈስ ቅዱስ የተፀነሰው እና ከድንግል ማርያም መወለዱን በማስመለክት ነው (ሉቃስ 1፥34-35 ይነበብ)። እየሱስ ከሴት በመወለዱ ሰው ሲሆን ነገር ግን ወደ ፈጠረው አለም የገባ መለኮትም ነው። ይህ የሚገርም እውነት ነው፤ እየሱስ ልጅ እያለ እናቱ ማርያም የፈጠራትን እርሱን ይዛዋለች።

የእግዚአብሔር ልጆች የሚለው ቃል ለአማንያን ጥቅም ላይ ውሏል (ዮሐንስ 1፥12)፥ ነገር ግን የእየሱስ የእግዚአብሔር ልጅነት በልዩ መንገድ ነው (ዮሐንስ 3፥16)። የአባቱን ማንነት በሙላት ብቻውን የሚጋራው እየሱስ ብቻ ነው። እርሱ የአባቱ መልክ በሙላት ያለበት ሲሆን፥ ልክ እንደ አባቱ መለኮት ነው (ዕብራውያን 1፥2-3 ይነበብ)።

በእየሱስ ህላዌ ውስጥ የመለኮት ማንነት እና የሰው ማንነት አብረው ኖረዋል። ይህም ተስዕጎ ይባላል፤ ይህም ማለት እግዚአብሔር የሰውን ስጋ በመጨመር ሰው ሆኗል ማለት ነው። እየሱስ ሰው እና መለኮት በመሆኑ እርሱ ብቻ ነው አዳኛችን መሆን የሚችለው።

እየሱስ ሰው ነው

አዲስ ኪዳን ውስጥ የምንመለከተው እየሱስ ሰው እንደሆነ መገንዘብ ከባድ አይደለም። በእናቱ ማፅጸን ውስጥ የተፀነሰ፥ ያደገ፥ የተመረ፥ እና እንደ ሰው የጎለመሰ ነበር (ሉቃስ 2፥52 ይነበብ)። ደክሞታል፥ ተኝቷል፥ ተፈትኗል፥ ሰዎች ሊያደርጉት የሚችሉትን ከኃጥያት በቀር አድርጓል (ዕብራውያን 4፥14-15)፥ ሞቷልም፤ ሰው በመሆን ራሱን ከእኛ እንደ አንዱ ሆኗል (ዮሐንስ 1፥14 ይነበብ)።

► እየሱስ ሰው መሆኑ አስፈላጊ የሆነው ለምንድን ነው?

እየሱስ ሰው ስለሆነ

1. እንደ መሰዋት መሰቃየት እና መሞት ይችላል (ኤፌሶን 5፥2፣ ዕብራውያን 7፥26-27)። መለኮት ብቻ ቢሆን እና ሰው ባይሆን ኖሮ በአካል መሰቃየት እና መሞት አይችልም ነበር።

2. ጽድቁ ሊያጸድቀን እና ሕይወት ሊሰጠን ይችላል - የመጀመርያው አዳም ኃጥያት ሲሰራ እና ከእግዚአብሔር ጋር ሲለያይ ሰውን ሁሉ ወክሎ ነው፤ ይህም በሰው ልጆች ሁሉ ላይ ሞትን አመጣባቸው። እየሱስ ያለኃጥያት ህይወቱን የኖረ እና የእግዚአብሔርን መስፈርቶች ሑሉ አሟልቷል። የእርሱ ነን ለሚሉ ሑሉ የዘላለምን ሕይወት ይሰጣቸዋል፥ በመጽሐፍ ቅዱስም ውስጥ የመጨረሻው አዳም የሚል ስም ተሰጥቶታል (1 ቆሮንቶስ 15፥22፣ 45-49፤ ሮሜ 5፥17-19)።

3. በእግዚአብሔር ዘንድ የሚወክለን ካህናችን ሆኖልናል- እንደ አማላጃችን ለእኛ ብቻ የሚናገርልን ሳይሆን በእውነት ይወክለናል። በእኛ እና በእግዚአብሔር መካከለኛ ለመሆን ሰው መሆኑ አስፈላጊ ነበር (ዕብራውያን 2፥17 ይነበብ)። የእርሱ የክህነት ሚና የዘላለም ድነትን ይሰጠናል (ዕብራውያን 5፥9፣ ዕብራውያን 10፥5-7)። የእየሱስ ሰውነት የወንጌል አስፈላጊ ነው (1 ዮሐንስ 5፥1 ይነበብ)።

ለክፍሉ መሪ ማስታወሻ- ስለ እየሱስ ሰውነት የበለጠ መጽሐፍ ቅዱሳዊ መረጃ ለማግኘት “ስለ እየሱስ ሰውነት መጽሐፍ ቅዱሳዊ ማስረጃ” የሚለውን በዚህ ትምህርት ላይ መጨረሻ ላይ ያለውን ክፍል ይመለክቱ።

[1]እየሱስ መለኮት ነው

እየሱስ መለኮት እንደ ሆነ ተናግሯል

የመጽሐፍ ቅዱሱ እየሱስ ሰው ነው፤ ነገር ግን ሰው ብቻ አይደለም። እርሱ ወሰን የሌለው የልዕለ አለሙ አምላክ ጭምር ነው። እየሱስ ራሱ ይህንን እውነት ስለራሱ ተናግሯል። “እኔና አብ አንድ ነን” (ዮሐንስ 10፥30) ብሏል። ይህንን በመናገሩም አይሁዳውያን በድንጋይ ሊወግሩት ጀመሩ፤ ምክንያቱን ይህንእ በማለቱ ራሱን ከእግዚአብሔር ጋር እኩል እያደረገ መሆኑን ስለተገነዘቡ ነው። እየሱስ ይህንን ሲሆን ‘አይ፥ አልተረዳችሁኝም፥ እኔበእውነት እግዚአብሔር ነኝ አላልኩኝም” አላለም፤ ነገር ግን ቃላቱን የተረጎሙበትን መንገድ ተቀብሎታል። ከእግዚአብሔር አብ ጋር እኩል እንደሆነ አስተምሯል።

እየሱስ “አብርሃም ከመወለዱ በፊት እኔ፣ እኔ ነኝ፣” (ዮሐንስ 8፥58) ሲል በዘፀአት 3፥14 ላይ ራሱን እኔ ነኝ ብሎ የተገለጠውን ራሱን ችሎ ያለውን የልዕለ አለሙን አምላክ ነኝ እያለ ነው። አይሁዳውያኑም ይህን ስለ ራሱ ስላለ ነው ሊወግሩት የሞከሩት (ዮሐንስ 8፥59)።

እየሱስ በምድር ላይ መለኮታዉ ተግባራትን ከውኗል

እየሱስ በምድር ላይ በነበረበት ግዜ መለኮታዊ የሆኑ ተግባራትን አድርጓል። የዘላለም ህይወት ሰጥቷል (ዮሐንስ 10፥28 ይነበብ)። ለኃጥያት ምህረትን አድርጓል (ማርቆስ 2፥10)። እግዚአብሔር ብቻ ማድረግ የሚችላቸው ነገሮች አሉ።

የእየሱስ የሽባውን ኃጥያት ሲምረው አብሮ በሽታውን በመማር በምድር ላይ ኀጢአትን ለማስተስረይ ሥልጣን (ማርቆስ 2፥5፣ 10-12) ስልጣን እንዳለው አስመስክሯል። ተግባራቱ እንዳቸው ለሌላው ምስክር በመሆን እየሱስ ተአምራቶቹን የከወናቸው እንደ አንድ በእግዚአብሔር እንደተቀባ ነብይ ብቻ እንዳለሆነ ምስክር ናቸው። እየሱስ ኃጥያትን ለመማር እና በሽታን ለመፈወስ መለኮታዊ ስልጣን እና ኃይል አለው።

እየሱስ “ትንሣኤና ሕይወት እኔ ነኝ” (ዮሐንስ 11፥25) ብሎ ከተናገረ በኃላ አላዛርን ከሞት አስነስቶታል። ይህም መለኮታዊ ስራ መለኮታዊ የሆነ ንግግር ጋር አብሮ የተሰራ ነው። እግዚአብሔር ብቻ ነው ትንሳኤ ነኝ ብሎ መናገር የሚችለው ይህም ማንንም ከሞት ማስነሳት የሚችል ኃይል ያለው እግዚአብሔር ብቻ ስለሆነ ነው። እየሱስ ስለራሱ ሕይወት ሰጭነቱ ከተናገረ በሓላ ለአላዛር ሕይወቱን ሰጥቶታል፤ ይህም ስልራሱ የሚናገረው እውነት መሆኑን አሳይቷል። እነዚህ ሁነቶች እየሱስ ሰዎችን በእግዚአብሔር ሀይል ከሞት ካስነሱ ከሌሎች ነብያት እና ሐዋርያት ራሱን የለየበት መንገድ ነው። ከእነዚህ መካከል ማናቸውም በራሳቸው ተአምራቱን ለማድረግ ኃይል እንዳላቸው አልተናገሩም፤ የእግዚአብሔር መጠቀሚያ እቃዎች ብቻ ነበሩ። በዮሐንስ 5፥21 ላይ እየሱስ አባቱ ከሞት እንደሚያስነሳ እርሱን እንደዚያው ሕይወትን እንደሚሰጥ ተናግሯል።

እየሱስ ተእምራቱን ባደረገ ግዜ ክብሩንም ገልጧል (ዮሐንስ 2፥11) ይህን ክብር ልጅ ከአባቱ ዘንድ እንዳለው ክብር ነው፥ ጸጋ እና እውነት የተሞላ ነው (ዮሐንስ 1፥14)። እነዚህ ተአምራቶች የእግዚአብሔር ልጅ ታላቅ ክብር መገለጫ ናቸው፥ ይህም መለኮትነቱን ያመላክታል።

እየሱስ ፈጣሪ እና ጠባቂ ነው

እንደ ሐዋርያቱ ጳውሎስ እና ዩሐንስ መሰረት እየሱስ ሑሉን የፈጠረ እና ሑሉን የሚይዝ እንዲሁም ሑሉም ለእርሱ የሆነ ነው (ዮሐንስ 1፥3፤ ቈላስይስ 1፥17 ይነበብ)። በእርግጥም ይህ ለእግዚአብሔር ብቻ ካልሆነ ለማንም ሊባል አይቻልም።

► እየሱስ መለኮት መሆኑን ማወቅ የሚያስፈልገን ለምንድን ነው?

ምክንያቱን እየሱስ አምላክ ስለሆነ-

1. የመስዋትነት ሞቱ ዋጋ እጅግ ታላቅ እና የማይቆጠር ነው- ለአለም ኃጥያት ሑሉ ምህረትን ማድረግ የሚችል ነው (1 ዮሐንስ 2፥2)።

2. እኛን ለማዳን ኃይል አለው፤ መንገድ፥ እውነት እና ሕይወት ነው (ዮሐንስ 14፥6)።

3. አባትን እንደምናመልከው እርሱን ማምለክ አለብን (ዮሐንስ 5፥23 ይነበብ)።

እየሱስን እንደ መለኮት እግዚአብሔር መመልከት ካልቻልን፤ እንደ እግዚአብሔር አናከብረውም። እግዚአብሔር አብ እና ወልድ በሚገባ ካላከበርናቸው ድነትን ማግኘት አንችልም።

ክርስትና የሚመሰረተው በእየሱስ አስተምሮ እና ተግባር ላይ ብቻ ሳይሆን ልዩ በሆነው የእየሱስ ማንነት ላይ ነው። እየሱስ የድነት መልዕክት አስተማሪ ብቻ ሳይሆን እርሱ ራሱ አዳኝ ነው፥ እርሱ ሰው የሆነው መለኮት- ብቻ ነው አዳኝ መሆን የሚችለው።

ለክፍሉ መሪ ማስታወሻ- ስለ እየሱስ መለኮትነት የበለጠ መጽሐፍ ቅዱሳዊ መረጃ ለማግኘት “ስለ እየሱስ መለኮትን መጽሐፍ ቅዱሳዊ ማስረጃ” የሚለውን በዚህ ትምህርት ላይ መጨረሻ ላይ ያለውን ክፍል ይመለክቱ።

እየሱስ አንድ ህላዌ ነው

እየሱስ ፍጹም የሆነ ሰው እና ፍጹም የሆነ አምላክ ቢሆንም ግን ሑለት ሕላዌ ተጣምሮ አይደለም። ሑለቱ ማንነቶች በፍጹም መስማማት አንድን ሕላዌ ይፈጥራሉ። እየሱስ አንድ መለኮት-ሰው ነው፥ የሰራቸውን ተግባራት ሁሉ በፍጹም ሰውነቱ እና መለኮትነቱ መታየት አለበት። ቤተክርስቲያን በዘመናት ውስጥ የእየሱስ ሑለት ማንነቶች አንዳቸው ከሌላቸው እንደማይለያዩ ታስተምራለች፥ እነዚህ ማንነቶች አንዱ የሌላውን ባህሪ በሚያጠለሽ መልኩ በፍጹም አይደባለቁም። [2]

የእየሱስን ማንነት ከመጽሐፍ ቅዱስ ማንነት ጋር ማወዳደር ጠቃሚ ሊሆን ይችላል፤ እንደ እየሱስ መጽሐፍ ቅዱስ ፍጹም መለኮታዊ እና ፍጹም ሰዋዊ ነው። የሰው መጽሐፍ ስለሆነ፤ ሌሎች በሰው የተጻፈ መጽሐፎች ባህሪያት አሉት ነገር ግን ከሌሎች የሚለየው ግን ምንም አይነት ስዕተት ስለሌለበት ነው። መለኮታዊ ስለሆነ ደግሞ ሌላ ምንም መጽሐፍ ሊያሳየው የማይችለውን ባህሪ ማሳየት ይችላል። በተመሳሳይ መንገድም፤ እየሱስም መለኮታዊ እና ሰዋዊ ባህሪያትን ያሳያል። መጽሐፍ ቅዱስ መለኮታዊ ባህሪ ማሳየቱ በሰው የሆነ መጽሐፍ መሆንን አይቀንስበትም። እንዲሁም እየሱስ መለኮታዊ በሆነ መንገድ መስራቱ በምንም ሰውነቱን አይቀንሰውም። እንዲሁም እየሱስ በሰውነቱ መስራቱ በምንም መለኮታዊነቱን አይቀንሰውም።

የተለመዱ የአስተምሮ ስህተቶች

ሰዎች ስለ ክርስቶስ ሲናገሩ የሚፈጽሟቸው ተደጋጋሚ ስዕተቶች መካከል በጣም የተለመዱት

• እየሱስ መለኮት መሆኑን መካድ

• እየሱስ ሰው መሆኑን መካድ

• መለኮቱን ወይም ሰውነቱን እንደአላስፈላጊ በመቁጠር ማሳነስ

• የክርስቶስን አካልነት አንድነት መካድ

ከእነዚህ መካከል የትኛውም ስዕተት የክርስቶስን ስጋ መልበስ መካድ ነው። የክርስቶስ ስጋን መልበስ ለድነት አስፈላጊ ነው፤ ስለዚህ ሰው የክርስቶስ ስጋ መልበስ የካደ ሰው በተሳሳተ ወንጌል የሚያምን እና በተሳሳተ የድነት መንገድ የሚሄድ ነው።

ለክፍሉ መሪ ማስታወሻ- የክፍሉ አባል ይህንን ክፍል ማስረዳት ይችላል።

የይሖዋ ምስክሮች እየሱስ ሰው ነው ይላሉ፤ በምድር ላይ ከኖሩት ሰዎች ሁሉ የተበለጠ ግን ሰው ብቻ እንደሆነ ያምናሉ። በዚህ ምክንያትን ነው ሞቱ ለድነት በቂ የሆነ መስዋትን እንዳልሆነ የሚያምኑት። መዳን በስራ እንደሆነ በሚያስተምር ወንጌል ያምናሉ፤ ክርስቲያን እንደሆኑ ቢናገሩም ነገር ግን የተለየ ሀይማኖት ነው ያላቸው።

ሞርሞኖች እየሱስ በእግዚአብሔር በመጀመርያ የተፈጠረ መንፈስ እንደሆነ ያምናሉ፥ ለሉሲፈርም ወንድም እንደሆነ ያህል። ወደ ምድር እየሱስ የተባለ ሰው ሆኖ እንዲወለድ የተላከ መሆኑን እና እየሱስ መለኮት እንዳልሆነ ያምናሉ።

ሙስሊሞች እየሱስ በአምላክ የተላከ ነብይ እንደሆነ ያምናሉ፤ መለኮት እንዳልሆነ እንዲሁም ሥላሴ የሚባል ነገር እንደሌለ ያምናሉ። እንደተሰቀለም ሆነ ከሞት እንደተነሳ አያምኑም።

የሒንዱ እና የቡዲዝም አማንያን እየሱስ ተኣምራትን ያደረገ ቅዱስ ሰው እንደሆነ ያምናሉ፤ ለሀይማኖታቸው ግን አስፈላጊ ነው ብለው አያምኑም። ፈጣሪ እና ጌታ በሆነ መለኮት አያምኑም ስለዚህ እየሱስ ስጋን የለበሰ መለኮት እንደሆነ አያምኑም።

የስቅለት አርብ ቀን እየሱስ የተሰቀለበት ቀን ነው፤ በዚህ ክፉ እና አስደናቂ ቀን ላይ ኃጥያታችንን በመስቀል ላይ ተሸከመ። በመስቀል ላይ ለኃጥያታችን የሞተልን ምህረትን እንድናገኝ ነው።

መስዕዋት አስፈላጊ ነው

ቅዱስ እና ጻድቅ የሆነ እግዚአብሔር ለኃጥያታችን ምህረትን የሚያደርግልን መስዕዋት ሲከፈል ነው። ይህ መርህ በብሉይ ኪዳን ውስጥ እግዚአብሔር በፈለገው መስዋት ውስጥ የተደነገገ ነው (ዕብራውያን 9፥22)። እግዚአብሔር ኃጥያትን ያለምንም መሰረት ዝም ብሎ ምህረትን ቢያደርግ ጻድቅ እንዳልሆነ እና ኃጥያትም ያን ያህል ከቁም ነገር የሚቆጠር አይሆንም። ነገር ግን ማንም የክርስቶስን በመስቀል ላይ የሞተውን ተመልክቶ የኃጥያትን ቀላል ማድረግ አይችልም፤ መስዋትነቱ ለይቅርታችን መሰረት ይሰጠናል።

እየሱስ ብቻ ነው በቂ መስዋዕት መሆን የሚችለው

► ለምንድን ነው ለኃጥያታችን መስዕዋት መሆን የሚችለው እየሱስ ብቻ የሆነው?

የእግዚአብሔር ጽድቅ እና የኃጥያት ትልቅ ችግርነት ከእርሱ የበለጠ ለፍጥረት ሐሉ በላይ የላቀ መስዋዕትን ይፈልጋል (ዕብራውያን 10፥4 ይነበብ)። ታላቅ እና ወሰን የሌለውን አምላክ በድለናል፥ በዚህም ምክንያት ጥፋተኝነታችን ታላቅ እና ወሰን የለሽ ነው ሰስለዚህ ምክንያት መስዕዋት መሆን የሚችለው እየሱስ ብቻ ነው። እርሱ ፍፁም ሰው እና ፍፁም አምላክ ስለሆነ እርሱ ብቻ ነው ለመስዋዕትነት በቂ መሆን የሚችለው። መለኮት ስለሆነ ኃጥያት አልባ ስለሆነ የመስዋትነቱን ዋጋ ማለቂያ እና ማብቂያ የሌለው ነው። በሰውነቱ ምክንያት ደግሞ ሑላችንንም መወከል እና በእኛ ቦታ መተኛት ይችላል።

የእየሱስ ደም መስዋትነት ያለውን ሞቱን ይወክልናል

እግዚአብሔር ለሰዎች መስዕዋት የሚለውን ስርዓት በመስጠት ስለስርየት አስተምሮናል። ካህኑ እንስሳቱን በመግደል እና ደማቸውን በማቅረብ ሞታቸውን ወክሏል። የዕብራውያን መጽሐፍ ደም ሳይፈስስ ስርየት የለምና (ዕብራውያን 9፥18-22) የለም ይላል።

እግዚአብሔር ህዝቡን ህይወት የሚገኘው በደም ውስጥ እንደሆነ በማስተማር ደምን በተለየ መንገድ እንዲመለከቱት አዟል (ዘሌዋውያን 17፥11፣ 14)። ደም ማስፍሰስ ማለት መግደል ማለት ነው (ዘፍጥረት 9፥5-6)። በቤተ መቅደስ ውስጥ ደም ጥቅም ላይ ውሏል ማለት አንድ እንስሳ ሞቷል ማለት ነው።

የክርስቶስ ሞት የመጨረሻው መስዕዋት በመሆን ድነትን በግዜ ውስጥ ላሉ ሰዎች በሙሉ እንዲገኝ አስችሏል (ዕብራውያን 10፥4፣ 12 ይነበብ። ) ደሙን በመንግስተ ሰማይ መስዋዕት የሆነ ሞቱን በመወከል አቅርቧል (ዕብራውያን 9፥12፣ 24 ይባላል)። እየሱስ የሞተው መስዕዋት ሆነ እኛን ሊያድነን ስለሆነ የእየሱስ ደም ሞቱን በመወለክ ድነትን ይሰጠናል።

እየሱስ በመስቀል ላይ መሞት ያስፈለገው ለምንድን ነው፥ ለምን በሌላ አይነት ሞት አልሞተም። በብሉይ ኪዳን መሰረት በእንጨት ላይ ተሰቅሎ የሚሞት ሑሉ የተረገመ ይሁን ይላል (ዘዳግም 21፥23)። ሐዋርያው ጳውሎስም እየሱስ በእንጨት ላይ በመሰቀል ከእግዚአብሔር የሆነውን እርግማን በራሱ ላይ እንደወሰደ ጽፎልናል (ገላትያ 3፥13)።

እየሱስ ሰውን እና እግዚአብሔር አስታርቋል

እየሱስ ሑለት የተለያዩ አካላትን አስታርቋል- እግዚአብሔርን እና ሰውን። እንደ መካከለኛ- ሑለቱንም በሚገባ በተመሳሳይ ሰዓት ወክሎናል። እንደ መለኮት፥ እግዚአብሔርን በሰዎች መካከል አድሯል። ሰው በመሆን፥ ሰዎችን ለእግዚአብሔር ወክሏል። ሑለቱንም በፍፁም በመወከል እየሱስ እግዚአብሔር እና ሰዎችን ማስታረቅ ችሏል። ዕርቅን ለማምጣት እንዲቻል በሑለቱን አካላት መደረግ ያለበትን ሑሉ አድርጓል።

ሰዎች መካከል ፋሲካን/ትንሳኤን የሚያከብሩበት የተለያየ አይነት ባህል እና ወግ አላቸው ነገር ግን ብዙዎች ግን የሚያደርጉትን ተግባራት ትርጉም ሆነ የክርስቶስን ትንሳኤ ምን ያህል አስፈላጊ እንደሆነ ሳይረዱ ነው የሚያደጓቸው። እየሱስ ከሞተ በሶስተኛው ቀን በትንሳኤ ማለዳ ከመቃብር ተነሳ ይህንን በማድረጎ በኃጥያት፥ በሞት እና በሰይጣን ላይ ኃይል እንዳለው አሳይቷል። ሞታችንን ብቻ ሳይሆን የወሰደው ነገር ግን ህይወትን በመስጠት ድል ነስቷል። እርሱ ድል ስለነሳ እኛም ድል እንነሳለን።

እየሱስ በአካል ተነስቷል

እየሱስ ለአይሁዳውያን “ይህን ቤተ መቅደስ አፍርሱት፤ እኔም በሦስት ቀን መልሼ አነሣዋለሁ። ” ብሏቸዋል። አይሁዳውያን ሔሮድስ ስለገነባው ቤተ-መቅደስ የሚያወራ መስሏቸው ነበር የዩሐንስ ወንጌል ግን እየሱስ ስለ ራሱ አካል እንደሚያውራ ያስረዳናል (ዮሐንስ 2፥19-21)። ሑሉም ወንጌላት እየሱስ የተቀበረበት መቃብር በሶስተኛው ቀን ባዶ እንደነበር ጽፈውለናል። “ደግሞም ንኩኝና እዩ፤ በእኔ እንደምታዩት መንፈስ ሥጋና ዐጥንት የለውምና” (ሉቃስ 24፥39) በማለት ከትንሳኤ በኃላ ራሱን ለደቀ መዛሙርቱ አሳይቷል። ይህም በማለቱ በአካል ከሞት መነሳቱን ለማሳየት እና ማረጋገጥ ነው።

► እየሱስ ከሞት ባይነሳ ምን ልዩነት ይመጣል?

1. የእየሱስ አካላዊ ትንሳኤ በኃጥያት እና ሞት ላይ የክርስቶስን ድል የሚያሳይ ነው (ቈላስይስ 2፥12-15፤ ራእይ 1፥17-18 ይነበብ)።

2. እየሱስ በአካል መነሳቱ ስለራሱ ማንነት የነገረን እውነተኛ አንደሆነ ማስረጃ ነው (ማቴዎስ 17፥22-23፣ ዮሐንስ 2፥16-22) ይህም ወንጌል እውነት መሆኑንም ያሳየናል፤ እየሱስ ከሞት እንደተነሳ የሚክዱ ሰዎች ወንጌልንም ይክዳሉ (1 ቆሮንቶስ 15፥17 ይነበብ)።

3. የእየሱስ በአካል ከሞት መነሳት እኛም ከሞት እንደምንነሳ የሚያስረግጥልን ነው። እየሱስ ለሞቱን ትንሳኤን እንደሚሰጥ ቃል ገብቶልናል። ይህንን ቃል የምናምነው እርሱ ራሱ ከሞት ስለተነሳ ነው (ዮሐንስ 5፥28-29)። በትንሳኤ እንደእየሱስ ባለ የከበረ አካል እንነሳለን (1 ዮሐንስ 3፥2 ይነበብ)።

እየሱስ አሁንም ሰው ነው

የእየሱስ ትንሳኤ ሰው መሆኑ ፍጹም እና ዘላቂ እንደሆነ ማሳያ ነው። እየሱስ ለዘላለም ፍጹም መለኮት እና ሰው ነው። እየሱስ፥ መለኮት የሆነው ሰው ስለእኛ በአባቱ ፊት ሁልግዜ ይማልድልናል (ሮሜ 8፥34) እንደሁም አንድ ቀን ተመልሶ መጥተ ወደ መንግስተ ሰማያት ይወስደናል (1 ተሰሎንቄ 4፥16-17)።

እንደአማኞች ከክርስቶስ ጋር ዕለታዊ ግንኙነት ያላቸው ናቸው። በታሪክ ውስጥ የነበረ ሰው ሆነ በሰማይ ያለ አምላክ ብቻ ሳይሆን ነገር ግን ከሑላችንም ጋር አለ። ለደቀ መዛሙርቱ ሁል ግዜ አብሯቸው እንደሚሆን ቃል ገብቶላቸዋል (ማቴዎስ 28፥20)።

በቤተክርስቲያንም ውስጥ ልዩ በሆነ መንገድ አብሮነቱ አለ፤ የቤተክርስቲያን ራስ ነው እና ቤተ-ክርስቲያኑን አካሉ እንሆነች ተናግሯል (ኤፌሶን 1፥22-23)። ቤተክርስቲያንን ይመራል፥ አንድ አድርጎ ይጠብቃል፥ እንዲሂም የሚያስፈልጋትን ያደርግላታል (ቈላስይስ 2፥19 ይነበብ)።

ስለእየሱስ ያለውን እውነት በትክክል የተቀበለ ሰው ምላሹ እምነት እና መታዘዝ መሆን አለበት። ሌሎችም ይህንን እውነት እንዲያምኑ እንደሚከተለው በመጸለይ መርዳት ትችላላችሁ

አባት ሆይ፥ ስለወደድከኝ እና ልጅህ እየሱስን ወደ አለም ለእኔ ስትል ስለላክኸልኝ አመሰግናለሁ። እየሱስ ኃጥያት የሌለበት መለኮት እና ሰው እንደሆነ፥ እንደሞት እና እንደተነሳ በዚህም ለኃጥያቴ ይቅታን እና ከእግዚአብሔር ጋር መታረቅን አግኝቻለሁ። ስለሰራሁት ኃጥያት ሁሉ ይቅር በለኝ፥ ኃጥያቴ እየሱስን በመሰቀል ላይ እንደቸነከረው አውቃለው። በአሁኑ ሰዓት ይህ ስዕተት እንደሆነ አውቃለው ስለዚህም ከዚህ ራሴን እመልሳለው፤ እየሱስንም እንደ ጌታዬ እና መድኃኔቴ አድርጌ እቀበላለው። ከዚህ ቀን ጀምረህ ምራን፥ ለአንተ ለዘላለም እኖራው! ስለማርከኝ አመሰግናለሁ፤ እወድሃለሁ፥ አሜን።

► የእምነት መግለጫውን ቢያንስ ሁለት ግዜ አብራችሁ አንብቡ።

እየሱስ የሑሉም መሲህ እና ጌታ ነው፥ ከድንግል የተወለደው የእግዚአብሔር ልጅ ሰዋዊ እና ለመለኮታዊ የሆኑት ሁሉ ስብዕናዎች በአንድ አካል ውስጥ አሉት። ከኃጥያት የነፃን ህይወት ኖሮ፥ እንደ መስዕዋት በመሞቱ ለኃጥያታችን ይቅርታን አገኝን። እርሱ ከሞት ተነስቷል፥ በመመለሱም ሑሉንም አማኞች ከሞት ያስነሳቸዋል። መንግስቱ ልዕለአለማዊ እና ማለቂያ የሌለው ነው።

ለክፍሉ መሪ ማስታወሻ- ይህም ክፍል እና የሚቀጥለውን መጠቀም ምርጫችሁ ነው። ተማሪዎች የበለጠ መጽሐፍ ቅዱሳዉ ማስረጃ ካስፈለጋቸው ብቻ ይህንን መሸፈል ይቻላል።

እየሱስ የሔዋን ልጅ ነው (ዘፍጥረት 3፥15)፥ የአብረሃም ዘር (ዘፍጥረት 22፥18 ከ ሐዋርያት ሥራ 3፥25 ጋር በማነጻጸር ተመልከቱ)፥ ከሴት የተወለደ (ገላትያ 4፥4)፣ ከማርያር የተወለደ (ማቴዎስ 1፥21-25)፥ የሰው ልጅ የተባለ (ማቴዎስ 13፥37)፥ እንዲሁም እንደማንናውም ሰው በዕድገት ውስጥ ያለፈ ነው (ሉቃስ 2፥40፣ 52)።

የዕድገቱ ሁናቴ ከሌሎች የተለየ እንዳልነበረ ወደ ተወለደበት እና አደገበት አካባቢ ለመጎብኘት ሲመጣ፥ የአካባቢው ሰዎች የነበራቸው ምላሽን በመመልከት ማስተዋል እንችላለን (ማቴዎስ 13፥54-56)።

እንደ ሰው እንዲታዘዝ የሰውን አካል ነበረው (ዕብራውያን 10፥5-9)፤ ስጋ እና ደም ለበሰ (ዕብራውያን 2፥14)፤ እንደእኛ መሰቃየት እንዲችል እንደኛው ሰው ሆነ (ዕብራውያን 2፥10-18)፤ በመከራ ውስጥ ፍጹም ሆነ (ዕብራውያን 2፥9-10)፤ እንደሰውም ተፈትኗል (ዕብራውያን 4፥15)።

በሰው አምሳል ተገኝቷል (ፊልጵስዩስ 2፥6-8)።

አላለማዊ የሆነው የእግዚአብሔር ቃል ሲሆን በምድር ላይ ለመኖር ስጋ ለብሷል (ዮሐንስ 1፥14)።

ስለእየሱስ ሰው መሆን ያለው የእምነት መግለጫ ለክርስትና እምነት አስፈላጊ ነው (ዮሐንስ 1፥14፤ 1 ዮሐንስ 4፥2-3)።

እየሱስ መለኮትነት በሶስት መንገድ ማስረጃን መስጠት እንችላለን

1. እግዚአብሔር ተብሎ ተጠርቷል።

2. መለኮታዊ ባህሪያት እንዳሉት ታይቷል።

3. የእግዚአብሔርን አይነት ሚና ሲጫወት ይታያል።

እየሱስ አምላክ ተብሏል

• ዮሐንስ 1፥1፣ 14 - ከዘላለም የነበረው ቃል እግዚአብሔር እንደሆነ ይናገራል።

• ዮሐንስ 12፥41 ኢሳዕያስ እየሱስን እንዳየው ይነግረናል።

• ሐዋርያት ሥራ 20፥28 - የእግዚአብሔር ቤተክርስቲያን በእርሱ ደም እንደተገዛች ይነግረናል።

• ሮሜ 9፥5 - ክርስቶስ፥ ለዘላለም የተባረከው እግዚአብሔር እንደመጣ ይናገራል።

• ቲቶ 2፥13 - የአምላካችንና የአዳኛችንን የእየሱስ ክርስቶስን ብሎ ይጠራዋል።

• ማቴዎስ 1፥23 (ኢሳይያስ 7፥14 በመጥቀስ) ስሙ “እግዚአብሔር ከእኛ ጋራ” ማለት እንደሆነ ይነገረናል።

• ኢሳይያስ 9፥6 ስሙ ኀያል አምላክ ተብሎ እንደሚጠራ ይነግረናል።

• 1 ጢሞቴዎስ 3፥16 እግዚአብሔር በስጋ እንደተገለጠ፥ በአህዛብ መካከል እንደተሰበከ እና ክብር እንዳረገ ይነግረናል።

• በዮሐንስ 10፥30፣ 33 እየሱስ ከአባቱ ጋር አንድ እንደሆነ ተናግሯል።

• በዮሐንስ 5፥17-18፣ ላይ አይሁዳውያን እየሱስ ከእግዚአብሔር ጋር እኩል ነኝ እንዳለ ተረግተዋል።

• በዮሐንስ 14፥9 ላይ “እኔን ያየ አብን አይቷል” ብሏል።

• በዮሐንስ 20፥28-29 ውስጥ ቶማስ የእየሱስን ቁስል ተመልክቶ “ጌታዬ፤ አምላኬም፣” ሲል እየሱስም የሚያምኑ ብጹዓን ናቸው ብሏል።

• በዮሐንስ 8፥58 ላይ ራሱን እኔ ነኝ ብሏል፤ አይሁዳውያኑም ይህን ማለቱ እግዚአብሔር ነኝ ማለቱ እንደሆነ ተረድተዋል።

• በራእይ 1፥17፣ ራእይ 2፥8፣ እና ራእይ 22፥13 ውስጥ መጀመርያ እና መጨረሻ እንደሆነ ተናግሯል፤ በኢሳይያስ 44፥6 ውስጥ ይህ ስም ለእግዚአብሔር የተነገረ እንደሆነ እንመለከታለን።

• ዕብራውያን 1፥2-3 እየሱስ ፍጹም የሆነ የእግዚአብሔር መልክ እንደሆነ ይናገራል።

• ዕብራውያን 1፥8 ላይ እግዚአብሔር ተብሎ ተጠርቷል።

እየሱስ የእግዚአብሔር ባህሪያት አሉት

በሁሉም ቦታ ይገኛል - በማቴዎስ 18፥20 ላይ ሑለት እና ሶስት አማኞች በሚሰበሰቡበት በዚያ እንደሚገኝ ተናግሯል። በማቴዎስ 28፥20፣ ከአማኞች ጋር እስከአለም ፍጻሜ ድረስ አብሮ እንደሚሆን ቃል ገብቶላቸዋል።

ሁሉን ቻይ - ዕብራውያን 1፥3 አለሙን በስልጣኑ ቃል እየደገፈ እንደሚይዝ ይናገራል። ፊልጵስዩስ 3፥21 ደግሞ ሑሉን ከእርሱ በታች እንደሚያስገዛ ይናገራል።

ዘላለማዊ - ዕብራውያን 13፥8 በዘላለም ውስጥ እርሱ የማይለዋወጥ እንደሆነ ይናገራል፤ ዕብራውያን 1፥12 ደግሞ ለዘላለም የማይለዋወጥ መሆኑን ይነግረናል ይህም መዝሙር 102፥25-27 ስለ እግዚአብሔር የሚናገረውን በመጥቀስ ነው።

ሁሉን አዋቂ ነው- ዮሐንስ 2፥24-25 ላይ ሑሉንም ሰው የሚያውቅ እና በልባቸው ያለውን ሑሉ የሚያውቅ እንደሆነ ተናግሯል። ዮሐንስ 10፥15 ውስጥ ደግሞ እርሱ አባቱን እንደሚያውቀው እንዲሁ አባቱም እርሱን እንደሚያውቀው ተናግሯል።

እየሱስ የመለኮትን ሚና ይጫወታል

• እየሱስ ፈጣሪ ነው (ቈላስይስ 1፥16፤ ዕብራውያን 1፥10)።

• እየሱስ ኃጥያትን ይምራል (ሉቃስ 5፥20-24፣ ሉቃስ 7፥48)

• እየሱስ በታላቁ ፍርድ ግዜ ዳኛ ሆኖ ይፈርዳል (ማቴዎስ 25፥31-46፤ 2 ቆሮንቶስ 5፥10)

• እየሱስ እንደ አባቱ ይመለካል (ዮሐንስ 5፥22-23፤ ዕብራውያን 1፥6፤ ራእይ 5፥12-13)።

(1) የመጽሐፍ ቅዱስ ክፍል የቤት ስራ፦ ከታች ከተዘረዘሩት ዘርፎች መካከል እያንዳንዱን ተማሪ አንድ ይመደብ። ከሚቀጥለው ክፍለ ግዜ በፊት ክፍሉን አንብባችሁ በትምህርቱ ውስጥ ካለው ሃሳብ ላይ ምን እንደሚናገር በአንድ አንቀፅ ፃፉ።

• ማርቆስ 1፥1-12

• ዮሐንስ 5፥19-26

• ዮሐንስ 6፥44-51

• ዮሐንስ 8፥51-59

• ሐዋርያት ሥራ 2፥22-36

• ራእይ 1፥12-18

(2) ፈተና፦ የሚቀጥለው ክፍለ ግዜ የምትጀምሩት በትምህርት 7 ፈተና ነው። ለፈተና ዝግጅት እንዲሆን የፈተና ጥያቄዎችን አጥኑ።

(3) የማስተማር የቤት ስራ፦ ከክፍል ውጪ የማስተማርያ ግዜን ቀጠሮ መያዝ እና ማስተማራችሁን ሪፖርት ማድረግ አስታውሱ።

(1) የመሲሑ ዋና ትኩረት ምን ነበር?

(2) የጥንቷ ቤተ-ክርስቲያን ‘እየሱስ ጌታ ነው’ ስትል ምን ማለቷ ነው?

(3) የእየሱስ ልጅነት ልዩ የሆነው እንዴት ነው?

(4) ተስዕጎ ማለት ምን ማለት?

(5) እየሱስ ሰው መሆን ያስፈለገበትን ሦስት ምክንያቶች ዘርዝሩ።

(6) እየሱስ መለኮት መሆኑን ማወቅ ያለብን ሦስት ዋና ምክንያቶችን ዘርዝሩ።

(7) መስዕዋት ያስፈለገበት ሑለት ምክንያቶች ምንድን ናቸው?

(8) እየሱስ በሌላ መንገድ ሳይሆን በመስቀል ላይ ለምን መሞት አስፈለገው?

(9) እየሱስ አካላዊ የሖነ ትንሳኤ አስፈላጊ ለመሆኑ ሦስት ምክንያቶችን ዘርዝሩ።