(1) Сабақтың соңында студент түсінуі және түсіндіре білуі қажет:

• Киелі Рухтың – Тұлға екенін көрсететін сипаттамалар.

• Киелі Рухтың тұлғалық және құдайлық сипатының Киелі кітаптық дәлелдері.

• Неліктен Киелі Рухтың тұлғалық және құдайлық сипаты маңызды ілімдердің бірі болып табылады?

• Киелі Рухтың тарихи және қазіргі әрекеттері.

• Сенушінің Киелі Рухпен қарым-қатынасының тәжірибелік аспектілері. (6) Киелі Рух туралы мәсіхшілік сенім ұстанымы.

(2) Осы сабақтың тәжірибелік мақсаттарының бірі – Рухтың дарындары туралы қағидаларды қолдану қабілетін қалыптастыру.

► Забур жырлары, 138-тарауды бірге оқыңыздар. Осы үзінді Киелі Рух туралы не айтатынын талқылаңыздар.

Кейбір адамдар Киелі Рухты жай бір күш деп санайды. Мысалы, Иегова куәгерлері: «Киелі Рух – Тұлға да, Үшбірліктің бірі де емес. Киелі Рух – бұл Құдайдың Өз мақсатына жету үшін қолданатын белсенді күші... Оны белгілі бір дәрежеде электр қуатымен салыстыруға болады»[1] дейді.

► Иегова куәгерлері Киелі Рух туралы ілімді түсінуде қандай қателелік жібереді?

[2]Иегова куәгерлері Киелі Рухты жай бір күш ретінде көреді. Құдай туралы Киелі кітаптық түсініктері болмағандықтан, олар Онымен дұрыс қарым-қатынас жасай алмайды.

Біз Киелі Рух туралы бәрін түсіне аламыз деп күтпеуіміз керек. Иса Киелі Рухтың жұмысы жел сияқты екенін айтты; сіз Оны естисіз, бірақ қайдан келіп, қайда кеткенін білмейсіз[3]. Бірақ біз Рух туралы біле алатын нәрселер бар және олар біздің Құдаймен қарым-қатынасымыз үшін маңызды.

[4]Елшілердің істерінде біз Киелі Рух пен қауымның өзара әрекеттесуінің көптеген сипаттамаларын көреміз. Онда біз қауымның ең басында Киелі Рухқа деген көзқарасының қандай болғанын көреміз.

1. Олар Киелі Рухтың құдайлығын құрметтеді[5].

2. Олар Киелі Рухтың болуы, жетелеуі және әрекеті туралы білді[6].

3. Олар өздерінің Киелі Рухқа тәуелділігін және Онымен өзара әрекеттесу жауапкершілігін түсінді[7].

Киелі Рухпен осындай қарым-қатынаста болу үшін, біз Оның – Тұлға және Құдай екенін түсінуіміз керек. Содан кейін біз Онымен қарым-қатынасымызды бағыттайтын қағидаларға сүйене аламыз.

Киелі Рухтың Иса сияқты денесі жоқ, бірақ Ол – Тұлға. Ақыл-ой, ерік және эмоцияны қоса алғанда, тиісті қасиеттері бар – нақты Тұлға. Киелі Рухтың еркі бар ма? Ол мәсіхшілерге «қалауынша» рухани дарындар береді[1]. Киелі Рухтың ақыл-ойы бар ма? «Киелі Рух бәрінен де, Құдайдың терең ой-мақсаттарынан да хабардар»[2] және оларды біледі. Киелі Рухтың эмоциясы бар ма? Бізге «Киелі Рухты ренжітуден аулақ болыңдар!» делінген[3]. Егер Киелі Рухтың ренжуі мүмкін болса, онда Оның эмоциясы бар. Киелі Рухтың ерік-жігері, ақыл-ойы мен эмоциясы бар болғандықтан, біз Оның – Тұлға екенін білеміз.

► Неліктен Киелі Рухтың – Тұлға екенін білу маңызды?

Егер біз Киелі Рухты жай күш деп санасақ, онда біз Онымен қарым-қатынас жасай алмас едік. Кейбіреулер Киелі Рухты олардың эмоцияларын жандандыратын нәрсе немесе олар қолданатын күш деп санайды.

Тұлғаның басқалармен қарым-қатынас жасау қабілеті болады. Філіпіл. хат, 2:1 және Қорынтт. 2-хат, 13:14-ке сәйкес, Киелі Рух бізбен қатынаста бола алады. Киелі Рухтың қарым-қатынас жасап, қатынаста болу қабілеті, Оның – Тұлға екенін көрсетеді.

Киелі Рухтың – Тұлға екенін одан әрі Киелі кітап тұрғысынан дәлелдеу үшін, осы сабақтың соңында «Киелі Рухтың – Тұлға екенінін Киелі кітаптық дәлелі» атты тарауды қараңыз.

Киелі Рух Бәрін білетін, Бәрін көретін және Барлық жерде бар – Құдай. Анани мен Зәпираның оқиғасы есіңізде ме? Анани жерге құлап, жан тапсырмастан бұрын, Петір оған: «Неліктен жүрегіңде осылай істеуге шешім қабылдадың? Сен тек адамды емес, Құдайды да алдамақ болдың»[1] – деді. Бұл оқиға Киелі Рухқа өтірік айту – Құдайға өтірік айтумен бірдей екенін көрсетеді. Сондықтан Киелі Рух – Құдай.

Киелі Рух бәрін біледі. Қорынтт. 1-хат, 2:10-11-де біз Оның Құдайдың ой-мақсаттарының бәрін де білетінін көреміз. Бұл үшін шексіз ақыл-ой қажет. Ол пайғамбарлық сөздерді қоса, Көне Келісімді жазуда Құдайға бағышталған адамдарды жетеледі. Бұл үшін бәрін білу қажет[2]. Киелі жазбалардың барлығы Құдай Рухының жетелеуімен жазылған[3] деп айтылады, бұл Киелі Рухтың Құдай екенін көрсетеді.

Киелі Рух – Барлық жерде бар. Забур жырлары, 138:7-де адамның Құдай Рухынан қашып кететін жері жоқ екені айтылады. Ол әр сенушінің бойында бар, өйткені Киелі кітапта егер адамда Мәсіхтің Рухы болмаса, ол Мәсіхтің адамы емес екендігі айтылады. Контекст Мәсіхтің Рухы деген – Киелі Рух екенін көрсетеді.

Лұқа, 12:10-де бізге Киелі Рухты қорлау мүмкін екендігі айтылады. Тек Құдайды ғана қорлау мүмкін.

Киелі Рух – мәңгілік[4].

Біздің денеміз Құдайдың киелі үйі деп аталған, өйткені онда Киелі Рух тұрады[5].

Киелі Рухтың Өзіндік күші бар. Ол тек Құдай жасай алатын нәрсені жасайды. Ол осы дүниенің күнәсі, Құдайдың әділдігі мен соты қандай екендігіне адамдардың көздерін жеткізеді[6]. Ол ақыл-ойды белгілі бір шындыққа сендіру үшін әр адамның ар-ұжданына кіре алуы керек. Ол сондай-ақ, сенушіге ішкі күш бере алады[7]. Әсіресе әр адам әртүрлі болатынын ескере отырып, бұл үшін қаншалықты күш пен даналық қажет екенін елестету қиын. Рухтың жемісі – сүйіспеншілік, қуаныш, тыныштық, шыдамдылық, қайырымдылық, кеңпейілділік, сенімділік, ілтипаттылық, ұстамдылық[8]. Адамның өмірінде, әсіресе бүкіл әлемдегі сенушілердің өмірінде мұндайды тек Құдайдың құдіреті іске асыра алады.

Киелі кітаптағы дәлелдерден, біз Киелі Рухтың Үшбірліктің Тұлғасы – Құдай екенін білеміз.

► Неліктен Киелі Рухтың – Құдай екеніне сену маңызды?

Киелі Рухтың – Құдай екеніне сену, Оны лайықты түрде қастерлеп, құрметтеу үшін маңызды. Киелі Рухтың Құдай екенін мойындамағандықтан, Оған ғибадат етпеу үлкен қателік болар еді. Сонымен қатар, оны құтқаруға тырысатын Біреудің – Құдай екендігіне сенбейтін адамның құтқарыла алатындығы күмән тудырады.

Киелі Рух Әке мен Ұлынан ерекшеленеді дегенде, біз Оларды әр түрлі адамдар сияқты, әр түрлі деп айтпаймыз. Үшбірліктің мүшелері Бір-Бірімен тығыз байланыста өмір сүреді және Бәрі Құдай, бірақ Бір-Бірімен сөйлесуге, Бір-Бірін жақсы көруге, Бір-Бірімен және бізбен шынайы жеке қарым-қатынаста болу үшін, Бір-Бірінен ерекшеленеді.

Жазбада Үшбірліктің Тұлғалары арасындағы айырмашылықтар көрсетілген. Мысалы, Жохан, 14-16 тарауларда Иса Әкесіне оралғанда жіберілетін Қамқоршы туралы айтады[1]. Бұл Қамқоршы шәкірттерді әшкерелеп, бағыттайды. Егер Иса мен Киелі Рух – бір Тұлға болса, Исаның басқа Қамқоршы туралы айтқан сөздерінің мағынасы болмас еді. Иса Одан ерекшеленетін, басқа Қамқоршы туралы айтты.

Иса тіпті Жохан 16:13-15-те Киелі Рухтың Өзінен шыққан сөзді емес, бірақ Мәсіхтің Әкесінен естігендерінің бәрін айтатынын айтты. Егер Иса мен Әке, сондай-ақ, Киелі Рух барлығы – бір Тұлға болса, бұл мәлімдеменің мағынасы болмас еді.

Иса шомылдыру рәсімінен өткенде не болғанына назар аударыңызшы[2]. Ұлы шомылдыру рәсімінен өткен кезде көктен: «Сен Менің сүйікті рухани Ұлымсың» деген дауыс шықты және Киелі Рух көгершін сияқты Исаға қонды. Мұнда Үшбірліктің барлық үш мүшесі бір уақытта көрінді. Бірақ Олардың Бір-Бірінен ерекшеленетіндері де анық көрсетіледі.

Жеке Тұлға ретінде Киелі Рух Әкемен және Ұлымен мәңгілік қарым-қатынаста өмір сүреді. Құдай бізді осы қарым-қатынаста болуымыз үшін жаратқан. Үшбірліктің әр Тұлғасы уақыт басталғанға дейін Бір-Бірімен қарым-қатынастан ләззат алғандай[3], Құдай біздің Онымен қатынасымыздан ләззаттанғанымызды қалайды[4].

Жаратылыстың басталуынан бастап Киелі Рух әлемде әрекет етті. Ол сонда болып, жерді жаратуға қатысты[1]. Ол белгілі бір қызметке таңдалған адамдарға ерекше қабілеттер берді[2]. Ол адамдарды Құдаймен қарым-қатынаста ұстауға тырысқан пайғамбарларға хабар берді[3]. Ол Жазбаны жазуға қозғау салып отырды[4]. Көне Келісім кезінде Ол адамдардың жүрегінде жұмыс істеп, оларды Құдайға бұруға тырысты[5]. Ол Құдайды шын жүректен сүюге мүмкіндік беретін рақым ұсынды[6].

Ол өмір Рухы деп аталады; Ол бізді жаратқан және бізге өмір берген Рух; егер Ол осы әлемнен кетсе, бүкіл өмір тоқтап, адам қайта топыраққа айналар еді[7].

Жаңа Келісім Киелі Рухтың жұмысының жаңа қырын көрсетті. Жақия пайғамбар Исаның адамдарды Киелі Рухпен шомылдыратынын айтты[8]. Иса шәкірттеріне: «Әкенің Өз уәдесін орындауын тосыңдар» деп айтты, бұл уәде – Елуінші күн мейрамында орындалған Киелі Рухтың шомылдыру рәсімі болды[9]. Сол күні орын алған көптеген ғажайыптарға қарамастан, Петір кейінірек ең басты нәрсе – жүректердің тазаруы болғанын айтты[10].

Иса шәкірттеріне Киелі Рухтың олармен бірге болатынына, Оның үйреткендерін еске салып, оларды шындыққа жетелейтініне уәде берді[11].

Иса Киелі Рухтың – Қамқоршы[12] болатынын айтты. Бұл сөз Оның бізбен бірге болып, жігерлендіріп, көмектесетінін білдіреді. Сондай-ақ, бұл сөз Қорғаушы дегенді білдіруі мүмкін. Киелі Рух – Исаның қорғаушысы және Оның сөздерін біздің есімізге салып отырады[13].

► Киелі Рух не істейді?

Киелі Рухтың жұмысын толық түсіндіру мүмкін емес, бірақ төменде Оның кейбір істерінің тізімі берілген.

1. Ол күнәні әшкерелейді[14] (әйтпесе, адамның тәубеге келу қажеттілігін түсінуі және кешірім алуы мүмкін болмас еді).

2. Қайта туғызып, жаңартады, рухани өлілерге өмір береді[15].

3. Ол сенушілердің құтқарылғандықтарына сенімділік береді[16].

4. Ол әрбір сенушінің бойында өмір сүреді (әрбір құтқарылған адамның бойында Киелі Рух бар)[17].

5. Ол Құдайдың ақиқатын түсіндіріп, ашады[18].

6. Ол адамдарды қызметке шақырады және қызметтеріне бағыт береді[19].

7. Ол сенушілерді бағышталдырып, жүректерін тазартады[20].

8. Ол күнәні жеңіп өмір сүруге күш береді[21].

9. Ол сенушілердің өмірінде Рухтың жемісін береді[22].

10. Ол қызметке Рухтың дарындарын береді[23].

11. Ол қызметке ерекше күш береді[24].

12. Ол сенушінің Құдайдың еркіне сай дұға етуіне көмектеседі[25].

13. Ол қауымның бірлігі мен бауырластығын қалыптастырады[26].

Студенттер төменде берілген ақпараты түсіндіре алады.

1. Рух әртүрлі дарындар, қызметтер мен әрекеттер арқылы жұмыс істейді (Қорынтт. 1-хат, 12:4-6).

2. Рухани дарындар адамның руханилығына емес, Құдайдың еркіне сәйкес үлестіріледі (Қорынтт. 1-хат, 12:11, 4:7).

3. Әр адамның Рух сыйлайтын қабілеті болады (Қорынтт. 1-хат, 12:7).

4. Сенушіден белгілі бір дарын күтілмеуі керек (Қорынтт. 1-хат, 12:8-11, 14-30).

5. Дарындар әрқашан Құдайдың даңқы үшін, басқаларға қызмет ету үшін қолданылуы керек (Қорынтт. 1-хат, 12:21-22, 25; Петірдің 1-хаты, 4:10-11).

Егер сіз Құдаймен қарым-қатынаста болсаңыз, онда Сіз Киелі Рухпен қарым-қатынаста боласыз. Үшбірліктің бір тұлғасын біліп, басқаларын білмеу мүмкін емес[1].

Құтқарылуға дейін адамның Киелі Рух туралы ілімдерді түсінуінің қажеті жоқ. Шәкірттер Рух туралы көп нәрсені білмеді, бірақ Иса олардың Рухты білетіндерін және Оның олармен әлдеқашан бірге жүргенін айтты[2].

Киелі Рух туралы дұрыс ілімдерді білу бізге Онымен дұрыс қарым-қатынаста болуға көмектеседі және Оған біздің өмірімізде көбірек жұмыс істеуге мүмкіндік береді.

Оның – Тұлға екенін білу, біздің Онымен қарым-қатынаста бола алатынымызды көрсетеді. Біз Онымен сөйлесе аламыз және Ол бізге сөйлей алады. Ол әдетте бізге естілетін дауыспен сөйлемейді, бірақ Оның бізге Құдайдың еркі мен сүйіспеншілігін білдіретін жолдары бар. Егер біз шын мәнінде, Құдайдың еркін орындағымыз келсе, біз сезбесек те, Ол бізді бағыттайтын болады.

Оның Тұлға екенін білгендіктен, біз Оны жай күш немесе сезім ретінде қабылдамаймыз. Біз Құдайға сиынған кезде мағынасыз сезімнен ләззат алуды емес, Оның кім және қандай екендігі туралы ойлаймыз. Біз дұға еткенде, өз ақыл-ойымызды қолдана отырып, Оның бізге көрсеткісі келетін нәрсені түсінуге тырысамыз. Басқа діндегі адамдар сияқты сиқырмен, адамға қатысы жоқ сөздерді қолданбаймыз.

Киелі Рухтың Құдай екенін білу – біздің қастерлі ғибадатқа деген көзқарасымызды оятуы керек. Біз дұға етіп, Оның жетелеуін сезінгенде, Оның бізді жақсы көретін, бізді толықтай жақсы білетін және болашағымызды білетін Құдай екенін ұмытпауымыз керек. Ол сондай-ақ, бәрі мойынсұнуы тиіс, абсолютті билік иесі.

Ол үнемі бізбен бірге. Жазбада біз Киелі Рухтың арқасында жаңа өмірге ие болғандықтан, Оның жетекшілігімен өмір сүруіміз керек екендігі айтылады[3]. Біз Онымен қауымға барғанда ғана емес, әрқашан тығыз байланыста екенімізді есте ұстауымыз керек. Ол бізбен тығыз байланыста ғана емес, Ол біздің денемізде мекендейді және бойымыздан орын алған. Сондықтан біз таза өмір сүруіміз керек[4].

Рухтың ең басты мақсаты – бізге күнәні жеңуге көмектесіп, біздің жүрегімізді тазарту екенін ұмытпауымыз керек[5]. Егер біз Оның ең басты мақсатын орындауға мүмкіндік бермесек, басқа нәрселер туралы дұға етпеуіміз керек. Оның сіздің жүрегіңізді тазартып, сізді толығымен киелі етуін сеніммен дұғада сұраңыз[6].

Өмірдің қиындықтарында Ол бізге күш-қуат береді[7]. Ол бізді түсінеді, біздің жағдайымызды түсінеді, бізге нақты қажет нәрсені бере алады.

Қызметте Оның бізді жетелейтініне, Өз Сөзіне күш беретініне және басқалардың жүрегінде рухани нәтиже беретініне сенім артуымыз керек.

Біз әлдеқашан Рухка кенелген болсақ та, Онымен қарым-қатынаста болуымыз керек екенін ұмытпауымыз қажет. Рухқа кенелу туралы бұйрық грек етістігінде тұрақты әрекетті білдіреді[8]. Біз үнемі Рухқа кенелуіміз керек және бұл біздің Онымен қарым-қатынасымыз арқылы болады.

Студенттер сенім ұстанымын кем дегенде екі рет оқулары керек.

Киелі Рух – Үшбірліктің үшінші Тұлғасы, Ұлы мен Әке сияқты толықтай – Құдай. Ол күнәні әшкерелейді, қайта туғызады, әр сенушіде өмір сүреді, күнәні жеңуге көмектеседі және жүректі тазартады. Ол қауымның бірлігін нығайтады, оны Рухтың жемістері мен қызмет ету үшін рухани дарындар беріп баталайды.

Төменде берілген ақпарат міндетті емес, егер сіздер осы тақырып бойынша тағы да Киелі кітаптық дәлелдерді көргілеріңіз келсе, оны өте аласыздар.

• Матай, 28:19-да Иса Құдай Әкенің, рухани Ұлының және Киелі Рухының атымен шомылдыру рәсімінен өткізуімізді бұйырады. Бұл үшеуінің де беделі бар дегенді білдіреді.

• Қорынтт. 2-хат, 13:13-те Рухпен саналы қарым-қатынасты білдіретін қарым-қатынас туралы айтылады.

• Марқа, 13:11-де сенушілерге қудалау кезінде, Киелі Рухтың олар арқылы сөйлейтіні уәде етілген.

• Жохан, 14:17, 26-да Киелі Рух – үйретіп, еске салатын, шындықты білдіруші Рух деп аталған.

• Жохан, 16:7-11-де Иса Киелі Рухтың дүниенің күнәсін, Исаның әділдігі мен Құдайдың сотының қандай екендігіне адамдардың көздерін жеткізетінін уәде етті. Бұл саналы қарым-қатынасты білдіреді.

• Жохан, 16:13-15-те Киелі Рухтың Өзінен шыққан сөзді емес, көктегі Әкеден естігенін айтатыны айтылады.

• Қорынтт. 1-хат, 12:11-ге сәйкес, Киелі Рух рухани дарындарды қалай үлестіретінін Өзі шешеді.

• Ол біздің рухымызға Құдайдың баласы екенімізді растайды. (Римд. хат, 8:16).

• Ол біз үшін Әкенің алдында өтініш жасайды және Оның Құдайдың еркін түсінетін ақыл-ойы бар (Римд. хат, 8:26-27).

• Ефест. хат, 4:30-ға сәйкес, Оны ренжітуіміз мүмкін, бұл Оның біздің реакцияларымызды түсінетінін және эмоциялары бар екенін білдіреді.

• Ол алдануы мүмкін, яғни Ол біздің айтқанымызды түсінеді (Елшіл. істері, 5:3).

• Ол сөйлейді, бұйрық береді және адамдар орындауы тиіс ерікке ие (Елшіл. істері, 13:2-4).

• Ол елшілерді қызметтік сапарларында бағыттады және олардың кейбір жерлерге баруларына тыйым салды (Елшіл. істері, 16:6).

Кейбір адамдар Рухтың Тұлға екенін қабылдамайды және Оны электр немесе ауырлық күші сияқты жай ғана күш дейді. Алайда, жай ғана күшті Киелі кітапта Киелі Рух сипатталғандай, сипаттау мүмкін емес. Электр энергиясы ойламайды және сөйлемейді; гравитацияны алдау мүмкін емес. Ақылсыз күш Құдайдың еркін түсіне алмайды.

Кейбіреулер Жазбадағы бұл үзінділер жай метафоралар, тура мағынада айтылмаған деп айтады. Алайда, Жазба, әдетте, Рух туралы тұлғалық терминдерді қолдана отырып айтады және адамдар Оған Тұлғаға қарағандай жауап берген. Бірнеше жерде Рух зат ретінде бейнелі түрде, мысалы, Киелі кітапта Рух «құйылады» деп айтылған кезде айтылады, (Елшіл. істері, 2:17). Мұндай жерлерді бейнелі түрде қарастыру керек, өйткені әдетте Киелі кітапта Рух туралы Тұлға ретінде айтылады.

(1) Оқу және жазу tапсырма: Әрбір студентке төменде көрсетілген үзінділердің бірі тағайындалады. Келесі сабақтың алдында үзіндіні оқып, осы сабақтың тақырыбы туралы не айтылғаны туралы абзац жазу керек.

• Елшіл. істері, 1:4-8;

• Қорынтт. 1-хат, 2:9-16;

• Римд. хат, 8:1-14;

• Қорынтт. 1-хат, 12:1-13;

• Ғалатт. хат5:22-26.

(2) Тест: Келесі сабақты 10-сабақ бойынша тесттен бастайсыз. Дайындық кезінде тест сұрақтарын мұқият зерттеңіз.

(3) Оқыту тапсырмасы: Студент осы курсты өту кезінде кем дегенде жеті рет, курсқа қатыспайтын адамдарға осы сабақты немесе сабақтың бір бөлігін үйретуі керек. Бұл сабақ қауым тобында, үй тобының кездесуінде немесе басқа ортада өтілуі мүмкін. Сіз бұл мүмкіндіктерді жасауға және сынып жетекшіңізге есеп беруге жауаптысыз.

(4) Келесі сабаққа дайындалу үшін әрқашан келесі сабақты оқуды ұмытпаңыз.

(1) Ертедегі қауымның Киелі Рухқа қатынасының үш сипаттамасын атап шығыңыз.

(2) Киелі Рухтың – Тұлға екенін қандай тұлғалық сипаттамалар көрсетеді?

(3) Қамқоршы деген сөз нені білдіреді?

(4) Рух қандай әрекеттер жасайды? 13-тен 9-ын атап шығыңыз.

(5) Киелі Рухтың біздің өмірімізде жұмыс істеуінін ең басты мақсаты қандай?