በዚህ ትምህርት መጨረሻ ተማሪው የሚከተሉትን ማድረግ ይኖርበታል፦

(1) ከሌሎች ጋር ባለው ግንኙነት የፍቅር፣ የሰላም እና የመከባበር መርሆዎችን መተግበር።

(2) የአንድ አማኝ ንግግር ሌሎችን ለመባረክ እና እግዚአብሔርን ለማክበር የሚያስችሉ ዘጠኝ የመፅሐፍ ቅዱስ ሕጎችን መቀበል።

በልብ ወለድ ታሪክ Robinson Crusoe ወደ አንዲት ደሴት በመዋኘት ከባህር ውስጥ ከመርከብ አደጋ ተረፈ። በዚያም ለወራት ብቻውን ነበር። መጠለያ ሠራ፣ ልብስ ሠራ፣ ምግብም እንዴት ማግኘት እንዳለበት ተማረ። ከዚያም አንድ ቀን በባሕሩ አጠገብ ሲሄድ በአሸዋ ላይ የሰውን የኮቴ አሻራ ሲያይ ደነገጠ። በዚያ ሌላ ሰው አለ ማለት ነው። ግለሰቡ ወዳጅ ወይም ጠላት እንደሚሆን አላወቀም ነበር። ስለ ሰውዬው ባህሪ፣ ቋንቋ፣ ጎሳ፣ ወይም እዚያ ስለመገኘቱ ምክንያት ምንም የሚያውቀው ነገር አልነበረም። ይህ ሰው በደሴቲቱ ላይ ህይወቱን እንዴት እንደሚለውጥ አያውቅም ነበር። ግንኙነቶች በግለሰብ ህይወት ላይ ተጽእኖ ስለሚያሳድሩ Robinson አሻራውን ሲመለከት ተስፋ እና ፍርሃት ተሰምቶታል።

የመጀመሪያው መቶ ክፍለ ዘመን ቤተክርስቲያን በወንዶችና በሴቶች፣ በአይሁድና በአሕዛብ የተዋቀረች እንዲሁም ከተለያዩ ማኅበራዊ መደቦችና ባሕሎች የተውጣጡ ሰዎችን በበርካታ ግጭቶች ውስጥ መሥራት ነበረባት። ሐዋርያው ጳውሎስ እርስ በርሳቸው እንዲቀባበሉ ነገራቸው (ሮሜ 15፥7)።

► በአንድ ደሴት ላይ አንድ ሰው ብቻውን በዓይነ ሕሊናህ ይታይህ። ከማንም ጋር መታገስ ይችላልን? ማንንም ይቅር ማለት ይችላልን?

ከሌሎች ሰዎች ጋር ሳትኖር የክርስቲያን የትዕግስትን ባሕርይ ማዳበር እና ማሳየት አትችልም። ያለ ግንኙነት ለሌሎች ይቅርታ መስጠት ወይም ከሌሎች ይቅርታ መቀበልን አትችልም።

► ሌሎች ሰዎችን የሚሹ ክርስቲያናዊ ባሕርያትና ተግባራት የትኞቹ ናቸው?

እነዚህ ነገሮች የሚከሰቱት ከሌሎች ሰዎች ጋር ባለው ግንኙነት ነው። ጥራቶቹ ሊዳብሩ እና ሊታዩ የሚችሉት በግንኙነቶች ውስጥ ብቻ ነው። ይህ ማለት ከሰዎች ጋር ያለን ግንኙነት በመንፈሳዊ እድገታችን ላይ ከፍተኛ ተጽእኖ ይኖረዋል ማለት ነው።

መጽሐፍ ቅዱስ ለተለያዩ ግንኙነቶች አቅጣጫዎችን ይሰጣል። በባልና ሚስት፣ በወላጆች እና በልጆች መካከል፣ በአሠሪዎችና በሠራተኞች፣ በፓስተሮች እና በአብያተ ክርስቲያናት፣ በአረጋውያን እና በወጣቶች መካከል ለሚደረጉ ግንኙነቶች ልዩ አቅጣጫዎች አሉ።

በመፅሐፍ ቅዱስ ውስጥ ለማንኛውም ዓይነት የሰዎች ግንኙነት የሚሠሩ ቢያንስ ሦስት መርሆች አሉ፦ የሰላም፣ የፍቅር እና የመከባበር መርሆዎች።

“ከሰው ሁሉ ጋራ በሰላም ለመኖር የሚቻላችሁን ሁሉ አድርጉ፤ ለመቀደስም ፈልጉ፤ ያለ ቅድስና ማንም ጌታን ማየት አይችልም” (ዕብራውያን 12፥14)።

ይህ ቁጥር የግንኙነቶችን አስፈላጊነት በአጽንኦት ይገልጻል። ቅድስና ከሁሉም ሰው ጋር ሰላምን ከመፈለግ ጋር የተቆራኘ ነው።

► ከሰዎች ጋር ሰላምን ለመፍጠር ምን ማድረግ አለብን?

ሰላምን ለመፈለግ ቢያንስ ለእያንዳንዱ ሰው የሚገባውን መልካምን አያያዝ (ሮሜ 13፥7) ትሰጣላችሁ። ሊሰጣቸው ለሚገባቸው ምስጋና፣ አክብሮት ወይም ታዛዥነትን መስጠት አለቦት። ካላደረጉት ግጭት በመፍጠር ጥፋተኛ ነዎት። ኃላፊነትህን ካልተወጣህ፣ የገባኸውን ቃል ጠብቀህ ወይም የሚገባህን ለሌሎች ካልከፈልክ ሰላምን እየፈለግክ አይደለም። መስጠት ያለብህን አለመስጠትህን ስትገነዘብ ይቅርታ መጠየቅ እና ግዴታህን በተቻለ መጠን መወጣት አለብህ።

ሰላምን መፈለግ ግን የሚገባውን ከመስጠት የበለጠ ነገርን ይጠይቃል። የማይገባን ፍቅር እና ደግነት መስጠትን ይጨምራል።

► አንድ ተማሪ ለብድኑ ቲቶ 3፥2-3ን ያንብብ።

ያልተለወጡ ሰዎች የተሳሳተ አመለካከት እና የተሳሳተ ዝንባሌ እንዳላቸው በመረዳት ታጋሽ እና ይቅር ባዮች መሆን አለብን።

ሰላም ከፈለጋችሁ ግጭት ሲፈጠር እርቅን ትፈልጋላችሁ። ይቅር ለማለት ፈቃደኛ ትሆናለህ። ሰላም መመለስ እንደማይቻል ለመገመት አትቸኩልም። በቀላሉ ቋሚ መለያየትን አይቀበሉም።

ኢየሱስ የበደለህ ሰው ዘንድ ሄደህ የሠራውን ግለጽለት አለ (ማቴዎስ 18፥15)። ጉዳዩን በጣም ትንሽ እንደሆነ አድርገው ከተመለከቱት ስለ ጉዳዩ ለሌሎች መንገር ወይም በበደለኛው ላይ ቂም መያዝ የለብዎትም።

አንዳንድ ጊዜ ሰዎች በእነርሱ ላይ በደል ላደረጉ ሌሎች አማኞች ይቅር ካለማለት ጋር ይታገላሉ። ካልተቀየሩ ሰዎች በደልን እንጠብቅ ይሆናል ነገር ግን ሌሎች አማኞች በእኛ ላይ በደልን ሲያደርጉ ለመረዳት አስቸጋሪ ነው።

ኢየሱስ ሰዎች በተደጋጋሚ ሲበድሉን ይቅር ለማለት ፈቃደኛ መሆን እንዳለብን ተናግሯል (ማቴዎስ 18፥21-22)። ሰዎች ቤተክርስቲያንን ጥለው በመንፈስ ተስፋ የሚቆርጡበት የተለመደ ምክንያት በክርስቲያኖች ለሚደርስባቸው በደል ቂም ነው። ቂም ብዙውን ጊዜ ከሌሎች መንፈሳዊ ውድቀቶች ይቀድማል።

አንድ ሰው ይቅር ለማለት ፈቃደኛ ካልሆነ በሕይወቱ ክፍል የእግዚአብሔርን ሥልጣን ይቃወማል፣ እግዚአብሔር ይቅር እንድንል ይፈልጋልና። (ኤፌሶን 4፥32ን አንብቡ)። በዚህ የህይወት ክፍል ሰይጣን ሌሎች የህይወት ክፍሎችን ሊያጠቃ የሚችልበት ክልል ይሆናል። አንድ ሰው ይቅር ለማለት ፈቃደኛ ካልሆነ ብዙም ሳይቆይ ፈጽሞ ተዛማጅነት የሌላቸው የሚመስሉ ፈተናዎችን መቋቋም አይችልም።

የእያንዳንዱ ግላዊ ጥፋት መሰረት የመብታችን ዋጋ ነው። የተወሰነ እንክብካቤ ወይም ክብር ይገባናል ብለን ስለምናምን ይህን ካልተቀበልን እንከፋለን። ካገኘነው የተሻለ ይገባናል ብለን እናምናለን።

ሌሎችን ይቅር ለማለት ቁልፉ መዳንን መረዳት ነው። መዋጀት ማለት መልሶ መግዛት ማለት ነው። እግዚአብሔር ቤዛ አድርጎናልና እኛም የእርሱ ነን መብታችንም የእርሱ ነው። መብታችንን አውቀን ለእግዚአብሔር መስጠት አለብን። “ጌታ ሆይ፣ መብቴ ሁሉ የአንተ እንደሆነ አውቃለሁ፣ እንድትቆጣጠራቸውና የምታየውን እንዲኖረኝ የሚበጀውን ብቻ ስጠኝ” ብለህ መጸለይ ትችላለህ።” ከዚያም ሰዎች ጥሩ ሲያደርጉህ ያንን መብት ስለፈቀደልህ እግዚአብሔርን ልታመሰግነው ትችላለህ። አንድ ሰው ክፉ ሲያደርግብህ እግዚአብሔር የመብትህ ኃላፊነት እንዳለበት ማስታወስ ትችላለህ እናም በዚያን ጊዜ መብት ሳታገኝ በተሻለ ሁኔታ ልትዳብር እንደምትችል አይቷል።

ሌሎችን ይቅር በማለት፣ ለእግዚአብሔር በመገዛት እና እርሱ እንደመረጠው እንዲያሳድጋችሁ እየፈቀዳችሁ ነው። ይህ መብትህን ለእግዚአብሔር የማስረከብ መርህ በእያንዳንዱ ሰው ግንኙነት ላይ ይሠራል። ይቅር ስለማለት ሌሎች የመፅሐፍ ቅዱስ ማጣቀሻዎች ቆላስይስ 3፥13፣ ማቴዎስ 6፥15 እና ሮሜ 12፥19) ናቸው።

ምንም ዕዳ የሌለብንን ሰው አሁንም በፍቅር መያዝ አለብን። ጸጋን ስለተቀበልን ለእግዚአብሔር ባለዕዳ ነን። መልሰን ልንከፍለው አንችልም። እርሱ ምንም ፍላጎት የለውም ነገር ግን የተቀበልነውን ያልተገባንን ፍቅር ለሌሎች እንድንሰጥ ነግሮናል።

“እርስ በርሳችሁ ከመዋደድ በቀር የማንም ዕዳ አይኑርባችሁ” (ሮሜ 13፥8)።

ፍቅር አንድ ሰው እውነተኛ አማኝ ለመሆኑ ማስረጃ ነው።

ማንም፣ “እግዚአብሔርን እወድደዋለሁ” እያለ ወንድሙን ቢጠላ፣ እርሱ ሐሰተኛ ነው፤ ያየውን ወንድሙን የማይወድድ ያላየውን እግዚአብሔርን መውደድ አይችልምና (1ኛ ዮሐንስ 4፥20)።

በክርስቲያን አማኞች መካከል ልዩ ፍቅር አለ እና ኢየሱስ ለሌሎች አማኞች ያላችሁን ድርጊት እና አመለካከት በግል ወስዷል። በፍርድ ቀን እንዲህ ይላል “እውነት እላችኋለሁ፣ ከእነዚህ አነስተኛ ከሆኑት ወንድሞቼ ለአንዱ ያደረጋችሁት፣ ለእኔ እንዳደረጋችሁት ነው” (ማቴዎስ 25፥40)።

ክርስቲያናዊ ፍቅር ግን መገለጥ ያለበት ለሌሎች አማኞች ብቻ አይደለም። በማቴዎስ 5፥44-45 ኢየሱስ እንዲህ አለ፦

እኔ ግን ጠላቶቻችሁን ውደዱ፤ ለሚያሳድዷችሁም ጸልዩ እላችኋለሁ፤ እንደዚህም በማድረጋችሁ በሰማይ ላለው አባታችሁ ልጆች ትሆናላችሁ። እርሱ ፀሓዩን ለክፉዎችና ለመልካሞች ያወጣል፤ ዝናቡንም ለኀጢአተኞችና ለጻድቃን ያዘንባል።

አንዳንድ ሰዎች ለሚበድሏቸው ሰዎች ደግ መሆን ይከብዳቸዋል ነገር ግን ባለጌ ለመሆን ሰበብ ፈጽሞ የለም። ሰዎችን እንደ ሚገባቸው አድርገን ልንይዝ አይገባም፣ የሚገባቸው ቢሆኑም ባይሆኑም በፍቅርና በደግነት ልንይዛቸው ይገባናል (1ኛ ቆሮንቶስ 16፥14)። እኛ የማያምኑ በነበርንበት ጊዜ ለእግዚአብሔር ፍቅር ብቁ እንዳልነቀርን ነገር ግን እርሱ እንዲሁ እንደወደደን ማስታወስ አለብን (ቲቶ 3፥2-3)።

► የቆሸሸ እና የተቀደደ የ100 ዶላር ቢል በነጻ ካቀረብኩልህ ትፈልገዋለህን? ስለቆሸሸ እና ስለተቀደደ አትቀበለው ይሆን?

እንደ ቢሉ ሁኔታ የማይመረኮዝ ዋጋ ስላለው ትወስደዋለህ።

ሰው ሁሉ በእግዚአብሔር አምሳል ስለተፈጠረ ክብር ይገባዋል (ዘፍጥረት 1፥27)። የእግዚአብሔር መልክ ለእያንዳንዱ ሰው ዋጋን ይሰጣል።

አንዳንድ ሰዎች ከፍተኛ የማሰብ ችሎታ ላይኖራቸው ይችላል። አንዳንድ ሰዎች በተለመደው መመዘኛ ስኬታማ ወይም ጠቃሚ የሚያደርጋቸው ክህሎት፣ ስልጠና ወይም ሌላ ነገር ይጎድላቸዋል። ነገር ግን በእግዚአብሔር አምሳል ስለተፈጠሩ አሁንም ዋጋ አላቸው።

ምንም እንኳን በሞኝ ምርጫቸው እራሳቸውን በሌሎች መንገዶች ዋጋቸውን ዝቅ ቢያደርጉም ሁሉም ሰዎች ይህ አስፈላጊ ዋጋ አላቸው። ትምህርታቸውን ሳያጠናቅቁ ያቋረጡ፣ ጤንነታቸውን ያበላሹ ወይም መጥፎ ልማዶችን ያደረጉ ቢሆንም እንኳን በእግዚአብሔር አምሳል የተፈጠሩ ሰዎች አሁንም ዋጋ አላቸው።

የእግዚአብሔር አምሳል በእያንዳንዱ ሰው ካለው የተፈጥሮ ዋጋ የተነሳ በሰዎች መካከል በሚደረግ ግንኙነት ሁሉ መከባበር መገለጥ አለበት። ጨዋነት ዝቅተኛው ሊደረግ የሚገባው ነው።

ማጭበርበር እና ማታለል የተሳሳቱ ናቸው ምክንያቱም ሁሉም ሰው ምርጫዎችን ከዘላለማዊ ውጤቶች ጋር ስለሚያደርግ እና ለውሳኔ እውነተኛ ሁኔታዎችን ማወቅ ያስፈልገዋል። አንድ ሰው ለተሳሳተ ምክንያት አንድን ነገር በትክክል እንዲያደርግ ማድረግ ስኬት አይደለም ምክንያቱም እርሱ አሁንም ትክክለኛውን ምርጫ አላደረገም።

በተቻለ መጠን ሰዎች ባህሪያቸው የተሳሳተ ቢሆንም እንኳ በአክብሮት መያዝ አለብን። ስህተቶችን ማረም እና የበደልን ቅጣት እንኳን (ለማድረግ ትክክለኛ ሥልጣን ባላቸው ሰዎች) የእግዚአብሔር ተፈጥሮ ባላቸው በማይሞቱ ፍጥረታት ላይ እንደምናደርገው ማስተዋል አለብን።

እነዚህን መርሆዎች ተግባራዊ ለማድረግ ብዙ ምሳሌዎች ሊኖሩ ይገባል።

► አንድ ሰው ሰላምን ለመከተል ጥረት ሲያደርግ የሚያሳይ ምሳሌዎችን ያካፍሉ እና ይጠይቁ።

► ቅር የተሰኘንባቸውን ይቅር ስለማለት ያካፍሉና ከአባላት ቃል ኪዳንን ይጠይቁ።

► ለአንድ ሰው ከሚገባው በላይ ፍቅር ማሳየት የሚቻልበትን ሁኔታ ጠይቅ።

► ባህሪው የተሳሳተ ቢሆንም እንኳንሰውን በአክብሮት መያዝ ምን ማለት እንደሆነ ተወያዩበት።

► “ብዕር ከሰይፍ ይበልጣል” የሚል የቆየ አባባል አለ። ይህ ማለት ምን ማለት ነው?

በሃሳብ፣ በማሳመን እና በመገናኘት ውስጥ ሃይል አለ። ሰዎችን ከማስገደድ ይልቅ በማነሳሳት የበለጠ ማከናወን ትችላለህ። አንድ ጽንሰ-ሐሳብ ወደ ብዙ ሰዎች ሊሰራጭ እና ተጽዕኖ ሊያሳድር ይችላል።

መጽሐፍ ቅዱስ የቃላትን ኃይል በጎ ወይም መጥፎ ጉዳት እንደሚያደርግ ይናገራል (ያዕቆብ 3)። የሰው መልእክተኞች በአደራ በተሰጠው የወንጌል ኃይል የመዳን እቅድ ተጠናቋል።

ቃላችንን መልካም ለማድረግ እና ጉዳትን ለማስወገድ እንዴት መጠቀም እንችላለን? መጽሐፍ ቅዱስ አንዳንድ መመሪያዎችን ይሰጣል።

(1) ብዙ አትናገር።

“ሞኙም ቃልን ያበዛል” (መክብብ 10:14)።

“ከቃላት ብዛት ኀጢአት አይታጣም፤ አንደበቱን የሚገታ ግን ጠቢብ ነው” (ምሳሌ 10:19)።

“ቂል እንኳ ዝም ቢል ጠቢብ፣ አንደበቱንም ቢገዛ አስተዋይ ይመስላል” (ምሳሌ 17:28)።

ስለዚህ ብዙ አትናገሩ። ከልክ ያለፈ የሚናገር የራሱንም ሆነ የሌሎችን ቃላት በአግባቡ አይመለከትም። እርሱ በትክክል የማይፈልገውን ነገር ይናገራል እና ሌሎች ሰዎች ተመሳሳይ ነገር እንደሚያደርጉ ያስባል። ያለ እውቀት አስተያየቶችን ይሰጣል። ስለማያውቁት ነገር አስተያየት መስጠት የለብዎትም እያንዳንዱ አስተያየት እኩል ዋጋ የለውም።

(2) ከማሰብዎ በፊት አይናገሩ።

ስሜትዎ የሚጸጽትዎትን መግለጫዎች እንዲናገሩ አይፍቀዱ።

“የተወደዳችሁ ወንድሞቼ ሆይ፤ ይህን አስተውሉ፤ ሰው ሁሉ ለመስማት የፈጠነ፣ ለመናገር የዘገየ፣ ለቍጣም የዘገየ ይሁን” (ያዕቆብ 1:19)።

“ሞኝ ሰው ቍጣውን ያለ ገደብ ይለቅቀዋል፤ ጠቢብ ሰው ግን ራሱን ይቈጣጠራል” (ምሳሌ 29:11)።

“ታጋሽ ሰው ትልቅ ማስተዋል አለው፤ ግልፍተኛ ሰው ግን ቂልነትን ያሳያል” (ምሳሌ 14:29)።

(3) በመጀመሪያ እይታ አንድ ሁኔታን አይፍረዱ።

“ከማዳመጡ አስቀድሞ የሚመልስ፣ ቂልነትና ዕፍረት ይሆንበታል” (ምሳሌ 18:13)።

“አስቀድሞ ጕዳዩን የሚያሰማ ትክክለኛ ይመስላል፤ ይኸውም ባላንጣው መጥቶ እስከሚመረመር ድረስ ነው” (ምሳሌ 18:17)።

አብዛኞቹ ግጭቶች የተመሠረቱት አለመግባባት ላይ ነው። ጊዜ እና ጥንቃቄ አብዛኛውን ጊዜ መፍታት ይችላሉ። በሐቀኝነት የታወቀ ሰው ለአንተ የተሳሳተ መስሎ ከተናገረ በዚህ ሰው ላይ ለመፍረድ አትቸኩል።

“በሌሎች ጠብ ጥልቅ የሚል መንገደኛ፣ የውሻ ጆሮ እንደሚይዝ ሰው ነው” (ምሳሌ 26፥17)።

(4) ከቀልድ ይጠንቀቁ።

ቃላቶች በሚያስከትላቸው ተጽእኖ ምክንያት ከቁጥጥር ውጭ የሆነ ቀልድ በእብድ ሰው እጅ እንዳለ መሳሪያ ነው።

“ትንታግ ወይም የሚገድል ፍላጻ እንደሚወረውር እብድ፣ ‘ቀልዴን እኮ ነው’ እያለ ባልንጀራውን የሚያታልል ሰውም እንደዚሁ ነው” (ምሳሌ 26:18-19)።

ቀልድህን በማመን ሰዎች ከባድ ስህተት እንዲሠሩ አታድርጉ። አንተ በቁም ነገር ካልሆንክ በቁም ነገር እንደሆንክ አትንገራቸው ዳግመኛ አያምኑህም። ሰዎች ሊረዷቸው በማይችሉ ጉድለቶች ላይ አታሹፍ። ስለ አንድ ሰው ውድቀት አይቀልዱ። ኃጢአትን ቀላል የሚያስመስል ቀልድ አትናገር።

► ሌሎች የተሳሳቱ የቀልድ አጠቃቀሞች ምንድናቸው?

(5) ለተሳሳተ ሰው አትናገር።

“ሐሜተኛ ምስጢር አይጠብቅም፤ ታማኝ ሰው ግን ምስጢር ይጠብቃል” (ምሳሌ 11:13)።

“ዕንጨት ከሌለ እሳት ይጠፋል፤ አሾክሻኪ ከሌለም ጠብ ይበርዳል” (ምሳሌ 26:20)።

የሆነ ነገር መናገር ያስፈልግ ይሆናል ነገር ግን ለመናገር ትክክለኛው ሰው ላትሆን ትችላለህ። ሊናገር የሚገባው ባለበት ቦታ ላይ መናገር የለብህም።

ስለ ሰዎች ስህተቶች መረጃ አታሰራጭ።

ሰዎች እርስዎ ለሌሎች እንደሚናገሩ ካሰቡ በግል መረጃ አያምኑዎትም።

“ስለ ራስህ ጕዳይ ከባልንጀራህ ጋራ በምትከራከርበት ጊዜ፣ የሌላውን ሰው ምስጢር አታውጣ” (ምሳሌ 25:9)።

አሳፋሪ ሰው በማቴዎስ 18፥15-17 ያለውን ሥርዓት ከመከተል ይልቅ ምክንያቱን ለተሳሳቱ ሰዎች ይናገራል።

(6) ከትችት ይጠንቀቁ።

ለመተቸት ትክክለኛ ጊዜ እና መንገድ አለ።

“የተገለጠ ዘለፋ፣ ከተደበቀ ፍቅር ይሻላል። ከጠላት ደጋግሞ መሳም ይልቅ፣ የወዳጅ ማቍሰል ይታመናል” (ምሳሌ 27:5-6)።

ትችትህ ለመገንባት እንጂ ለማጥፋት እንዳልሆነ እርግጠኛ ሁን። ስለ እነርሱ እንደምታስብ እና መርዳት እንደምትፈልግ ማሳየት አለብህ። ትችትዎ ከመገለፁ በፊት አብዛኛውን ጊዜ ጤናማ ግንኙነት አስፈላጊ ነው።

(7) አታታልል።

“አሮጌውን ሰው ከሥራው ጋራ አውልቃችሁ ስለ ጣላችሁ እርስ በርሳችሁ ውሸት አትነጋገሩ” (ቈላስይስ 3፥9)።

ማታለል በኃጢአት ሕይወት ውስጥ እንጂ በክርስትና ሕይወት ውስጥ አይስማማም።

“እግዚአብሔር ሐሰተኛ ከንፈርን ይጸየፋል፤ በእውነተኞች ሰዎች ግን ደስ ይለዋል” (ምሳሌ 12፥22)።

(8) ንግግርህን ንፁህ አድርግ።

“የሚያሳፍርና ተራ የሆነ ንግግር፣ ዋዛ ፈዛዛም ለእናንተ ስለማይገባ በመካከላችሁ አይኑር፤ ይልቁንስ የምታመሰግኑ ሁኑ” (ኤፌሶን 5:4)።

ስላለፉት ወይም ስላሉት ቅሌቶች ሁኔታን በይፋ ለመፍታት ተገቢ ካልሆነ በስተቀር አይናገሩ። በድብቅ መናገር ያለብህን ቀልዶች በይፋ አትንገር። የዓለም ሰዎች በቃለ አጋኖቻቸው ውስጥ የግብረ ሥጋ ቃላትን ወይም የግል የአካል ክፍል ቃላትን ይጠቀማሉ ነገር ግን ይህ ለአንድ አማኝ ተገቢ አይደለም። በጭንቀት ጊዜ እግዚአብሔርን ወይም ኢየሱስን የሚጠቅሱ ቃላትን እንደ ቃለ አጋኖ መጠቀም ማክበር የጎደለው ነገር ነው፣ ለእርዳታ እግዚአብሔርን ከልብ እየጠሩ ካልሆነ በቀር።

(9) በቃላትህ ሰዎችን አትከፋፍል።

“ጠማማ ሰው ጠብን ይዘራል፤ ሐሜተኛም የቅርብ ወዳጆችን ይለያያል” (ምሳሌ 16:28)።

“እግዚአብሔር የሚጠላቸው ስድስት ነገሮች አሉ፤ የሚጸየፋቸውም ሰባት ናቸው፤ እነርሱም፦ [the seventh] በወንድማማቾች መካከል ጠብን የሚጭር ሰው” (ምሳሌ 6:16, 19)።

“ጠማማ ሰው ጠብን ይዘራል፤ ሐሜተኛም የቅርብ ወዳጆችን ይለያያል” (ምሳሌ 16:28)።

“እግዚአብሔር የሚጠላቸው ስድስት ነገሮች አሉ፤ የሚጸየፋቸውም ሰባት ናቸው፤ እነርሱም፦ [ከእነርሱም ሰባተኛው] በወንድማማቾች መካከል ጠብን የሚጭር ሰው” (ምሳሌ 6፥16፣19)።

በሌላው ወጪ እራስዎን በተሻለ ሁኔታ ለማሳየት አይሞክሩ። በሌሎች መካከል ግጭትን አይፍጠሩ። በሃሜት የአንድን ሰው አገልግሎት ውጤታማነት አትጉዳ።

ከመናገርዎ በፊት “እውነት ነው?” የሚለውን ብቻ ሳይሆን ግን ደግሞ “ለምን እለዋለሁ?” የሚለውንም አስብበት።

ማጠቃለያ

አንድ አማኝ በንግግሩ ጉዳት ማድረሱን ከተገነዘበ ይቅርታ ለመጠየቅ ፈቃደኛ መሆን አለበት። የተናገረው ነገር ትክክል እንዳልሆነ ከተገነዘበ ለማረም ፈቃደኛ መሆን አለበት።

የሌሎች ጎጂ እና አጸያፊ ቃላት የእርስዎን የተሳሳቱ ቃላትን አያጸድቁም።

በንግግር ውስጥ ቀስ በቀስ ማሻሻል የምትችላቸው አንዳንድ ስህተቶች አሉ። ለምሳሌ ከመናገርህ በፊት ማሰብን መማር ትችላለህ። በልብ ውስጥ ያለውን ችግር የሚያሳዩ ሌሎች ስህተቶችም አሉ፣ ይህም አንድን ሰው በቃላትዎ ለመጉዳት መፈለግ ነው። በዚህ ዓይነት ንግግር ጥፋተኛ ከሆንክ አምላክ ይቅር እንዲልህና ልብህን ከዚህ ዝንባሌ እንዲያጸዳልህ መጠየቅ አለብህ።

ንግግርህ ስለ ልብህ ብዙ ይገልጣል (ሉቃስ 6፥45)። ከክርስቲያናዊ እሴቶች ጋር በማይስማማ መንገድ በመናገር የክርስቲያን ምስክርነትህን አትጉዳ።

ንግግርህ በዙሪያህ ያሉትን ሊባርክ ይችላል። አብዛኛው አገልግሎት ግንኙነትን ያካትታል። የመጽሐፍ ቅዱስን መርሆች የምትከተል ከሆነ የቃላትህ ውጤት በእጅጉ ሊጨምር ይችላል።

► ብዙ ሰዎች የሌሎችን ንግግር ስህተት ያያሉ ግን የራሳቸውን አይደለም። መሪው ከነዚህ መርሆች አንዱን መከተል ያልቻለበትን ወይም በየትኛው በጣም ደካማ እንደሆነ የሚቀበልበትን ምሳሌ ሊያካፍል ይችላል።

► አባላት ደካማ የሆኑበትን መርሆ እንዲመርጡ እና በእግዚአብሔር እርዳታ ለማሻሻል ቃል እንዲገቡ ጠይቋቸው።

የሰማይ አባት

በሁሉም ግንኙነቶቼ ውስጥ በሰላም፣ በፍቅር እና በመከባበር የመፅሐፍ ቅዱሳዊ መርሆች እንድኖር እርዳኝ።

የሚበደሉኝን ይቅር ማለት እፈልጋለሁ። ከእኔ ጋር ከተጋጩት ጋር እርቅ እንድፈልግ እርዳኝ።

ሰውን ሁሉ እንዳከብር እርዳኝ ምክንያቱም በእግዚአብሔር አምሳል የተፈጠሩ ናቸው። ንግግሬ የሚያስከትለውን ውጤት እንዳስታውስ እና ለቃላቶቼ ሀላፊነት እንድወስድ እርዳኝ። ቃላቶቼ ጥሩ ውጤት እንዲያመጡ እንጂ ጉዳት እንዳያደርሱ እፈልጋለሁ።

ስለ አንተ የሚሆን ምስክርነቴ እንዲከበር እፈልጋለሁ።

እውነትህን የማሳወቅ መብት ስለሰጠኸን አመሰግናለው።

አሜን

(1) ያዕቆብ 3ን አንብብ። እዚህ የተገለጸውን ትልቅ የመነጋገር አቅም ተመልከት። በቁጥር 13-18 ንግግር በተፈጥሮ ከሰውዬው መንፈሳዊ ሁኔታ እንዴት እንደሚፈስ ተመልከት። ኤፌሶን 4፥25-32ን አንብብ። ለእነዚህ ጥቅሶች ምላሽ በመስጠት የጸሎት አንቀጽ ጻፍ።

(2) ኤፌሶን 5፥22–6-9ን አጥና። በተለያዩ ግንኙነቶች ውስጥ የባህሪ ልዩ አቅጣጫዎችን ይዘርዝሩ እና ያብራሩ። እነዚህ አቅጣጫዎች በዚህ ትምህርት ውስጥ ከተገለጹት የፍቅር፣ የሰላም እና የመከባበር መርሆዎች ጋር እንዴት እንደሚዛመዱ ማብራሪያ ይጻፉ።

(3) ከሚከተሉት ጥያቄዎች ውስጥ ሦስቱን ምረጥ። ለእያንዳንዳቸው መልስ የሚሰጥ አንድ አንቀጽ ጻፍ፡-

• በግንኙነታችን ውስጥ ሰላም እንድንፈልግ እግዚአብሔር የጠራን መሆኑ ተግባራዊ አንድምታ ምንድን ነው?

• መዳንን ለመጠበቅ ለሌሎች ይቅርታ ማድረግ አስፈላጊ የሆነው ለምንድን ነው?

• አንድ ሰው መብቱን ለእግዚአብሔር መስጠት ማለት ምን ማለት ነው?

• ለማይገባቸው ሰዎች ያለንን ፍቅር የሚያነሳሳው ምንድን ነው?

• ሰዎች ሁሉ በእግዚአብሔር አምሳል መፈጠራቸው ከሌሎች ጋር ያለንን ግንኙነት እንዴት ሊነካው ይገባል?