► समाजमा मण्डली कसरी संलग्न हुनुपर्छ ?

यर्मियाले कैदमा रहेका यहूदीहरूलाई तिनीहरू भएको मूर्तिपूजक समाजसँगको तिनीहरूको सम्बन्ध कस्तो हुनुपर्छ भनी लेखे। ती यहूदीहरू तिनीहरूको इच्छाविपरीत त्यहाँ थिए; ति समाजको धर्म मूर्तिपूजक थियो; तिनीहरुको सरकार दमनकारी थियो र तिनीहरुको राष्ट्रलाई नष्ट गरेको थियो; अनि तिनीहरू त्यस दिनको पर्खाइमा थिए जब तिनीहरू त्यहाँबाट जान सक्थे। सायद तिनीहरुले सोचेका थिए कि तिनीहरु त्यस समाजका समस्यामा संलग्न हुँदैन।

यी मानिसहरूको निम्ति परमेश्वरले अगमवक्तालाई दिनुभएको सन्देश सुन्नुहोस्:

मैले तिमीहरूलाई निर्वासित गरेको सहरको भलो चिताओ, र त्‍यसको निम्‍ति परमप्रभुसित प्रार्थना गर। किनभने त्‍यसको उन्‍नति भएकोमा नै तिमीहरूको उन्‍नति हुनेछ (यर्मिया २९:७)।

[1] यहाँ "भलो" भनेर अनुवाद गरिएको शब्दलाई सामान्यतया शान्तिको रूपमा अनुवाद गरिन्छ। यसले शान्तिलाई मात्र होइन, तर शान्तिसँगै सम्बन्धित आउने आशिषलाई पनि जनाउँछ। यसले परमेश्वरको आशिषलाई जनाउँछ। मूर्तिपूजक देशमा परमेश्वरका यी आराधकहरूले मूर्तिपूजक समाजका मानिसहरूलाई ती आशिषहरू ल्याउने प्रयास गर्दा परमेश्वरको आशिष् पाउने थिए !

संसारका समस्याहरू पापको मूल समस्याबाट आउँछन्। व्यक्तिहरू र संगठित शक्तिहरूले परमेश्वरको वचनको सम्मान गर्दैनन्। मण्डली संसारका समस्याहरूको बारेमा बोल्नको लागि अद्वितीय रूपमा योग्य छ किनभने मण्डलीले परमेश्वरको वचनको व्याख्या गर्न र परमेश्वरको बुद्धि प्रदर्शन गर्न सक्छ। मण्डलीले समाजका पापहरूको विरुद्धमा बोल्नु मात्र होइन तर समाज कस्तो हुनुपर्छ भनेर व्याख्या गर्न र प्रदर्शन गर्ने कार्य गर्नुपर्छ।

► मण्डलीको सफलताका संकेतहरू के-के हुन् ?

सफलताको सांसारिक अवधारणाको साथ, एक व्यक्तिले सोच्न सक्छ कि मण्डली सफल हुन्छ यदि यसको ठूलो जनमत छ, एक ठूलो बजेट छ, र एक ठूलो भवन छ।

ख्रीष्टियनहरूलाई थाहाँ छ कि ती कुराहरूको अर्थ परमेश्वरको नजरमा सफल हुनु होइन, तर ती कुराहरूबाट हामी अक्सर प्रभावित हुन्छौं। हामी सामान्यतया सोच्छौं कि यदि एक पास्टरको यस्तो मण्डली छ भने त्यो पास्टर सफल हुन्छ।

सफलताको अझ महत्त्वपूर्ण मापन भनेको मण्डलीको सेवकाईको कारण हुने वास्तविक ख्रीष्टमा रूपान्तरणहरूको संख्या हो। विश्वासीहरूको आध्यात्मिक वृद्धि पनि धेरै महत्त्वपूर्ण छ, तर मापन गर्न गाह्रो छ। मण्डलीको सफलताको एउटा महत्त्वपूर्ण प्रदर्शन भनेको यसले आफ्नो छिमेकमा गरेको परिवर्तन हो।

► यस भनाइबारे तपाईंले के सोच्नुहुन्छ ?

स्थानीय मण्डलीको सफलता प्रत्यक्ष रूपमा यस मापनसँग जोडिएको हुनुपर्छ कि यसले समग्र रूपमा यसको नजिकको छिमेकलाई रूपान्तरण गर्दछ। कुनै पनि अन्य सफलताको कारक दोस्रो स्थानमा छ।[1]

सुसमाचारले ख्रीष्टमा परिवर्तन भएकाहरू भन्दा धेरै टाढा सम्म प्रभाव पार्छ। ख्रीष्टमा परिवर्तन भएकाहरू र ख्रीष्टियन सिद्धान्तहरूअनुसार जीवन बिताउन थाल्ने प्रत्येक व्यक्तिले अरूलाई प्रभाव पार्छ। येशूले भन्नुभयो कि उहाँका अनुयायीहरू पृथ्वीको नुन र ज्योति हुन्।

ख्रीष्टियन सिद्धान्तहरू स्वतन्त्रता र न्यायको जग हुन् र समाज सुधारको आधार हुन्। यदि कुनै मण्डलीले मानिसहरूलाई ख्रीष्टियन सिद्धान्तहरू पालन गर्न उत्प्रेरित गरिरहेको छ भने, समाजले स्वतन्त्रता र न्याय स्थापित गर्न प्रभावित हुनेछ।

यी कुराहरु स्थानीय समुदायमा लागू हुन्छ। यदि छरछिमेकका मानिसहरूलाई बचाइँदैछ भने, छिमेकमा परिवर्तन हरू हुनुपर्दछ।

► थुप्रै मानिसहरूलाई मसीही सिद्धान्तहरू पछ्याउनको लागि उत्प्रेरित गरेको भए तपाईंको छिमेकमा कस्तो परिवर्तन हुने थियो ?

मण्डलीको सेवकाईबाट छरछिमेकमा प्रभावित हुनुको अर्थ के होला ? अपराध, बाल दुर्व्यवहार र बेवास्ता, अनैतिक व्यवहार, हिंसा, जातीय भेदभाव, अवैध व्यवसाय, शोषण व्यवसाय र बर्बरतामा कमी आउनेछ। भाडामा लिनेहरू अझ विश्वासयोग्य हुनेछन्। जमिन्दारले सुरक्षित घर उपलब्ध गराउनेछन्। धेरै भन्दा धेरै मानिसहरूले आफ्नो घरको स्वामित्व लिन सक्नेछन्। व्यवसायीहरूले कर्मचारी विकास गर्न इच्छुक हुनेछन्। कर्मचारीहरूको कामको लागि राम्रो चरित्र हुनेछ।

मण्डलीको आत्मिक प्रभाव पहिलो प्राथमिकता हो, तर यदि आत्मिक प्रभाव वास्तविक छ भने, यी कुराहरु छिमेकमा देखिने परिवर्तनहरूमा प्रदर्शित हुनेछ।

► येशूले दोस्रो ठूलो आज्ञा के हो भन् नुभयो ?

► एक बिद्यार्थीले समूहको लागि लूका १०:२५-२९ पढ्नुपर्छ।

व्यवस्थाको एक जना पण्डितले येशूलाई अनन्त जीवन कसरी प्राप्त गर्ने भनेर प्रश्न गरे। येशूले सोध्नुभयो, “व्‍यवस्‍थामा के लेखिएको छ ?” जवाफ दिदै, त्यस मानिसले ती दुई महान् आज्ञाहरू मिलाए। उसले भन्यो कि उसले परमेश्वरलाई आफू जस्तै छौ तेस्तौ प्रेम गर्नुपर्छ र आफ्नो छिमेकीलाई आफैलाई जस्तै प्रेम गर्नुपर्छ (लूका १०:२७)। येशूले भन्नुभयो उसको जवाफ सही थियो, र भन्नुभयो, “त्‍यसै गर, र तिमी जिउनेछौ।” यस्तो प्रेम भएको व्यक्तिले अनन्त जीवन पाउँछ।

त्यसपछि त्यो मानिसले सोध्यो, “मेरो छिमेकीचाहिँ को हो त ?” उसले सोचेको थिएन कि उसले सबैलाई प्रेम गर्नु पर्थ्यो। उसले आफूले प्रेम गर्नुपर्ने मानिसहरूको एउटा साँघुरो वर्ग भेट्टाउन चाहन्थे, ताकि तिनले आफ्नो आवश्यकता पूरा गरिरहेको महसुस गर्न सकून्। येशूले यस प्रश्नको जवाफ एउटा कथाद्वारा दिनुभयो।

► छिमेकीलाई प्रेम गर्ने उदाहरणको रूपमा येशूले कस्तो कथा सुनाउनुभयो ?

► एक बिद्यार्थीले समूहको लागि लूका १०:३०-३७ पढ्नुपर्छ।

येशूले सामरीको कथालाई आफ्नो छिमेकीलाई आफूजस्तै प्रेम गर्नुको अर्थ के हो भन्ने उदाहरणको रूपमा बताउनुभयो। प्रेमले हामीलाई खाँचोमा परेका व्यक्तिप्रति जवाफ दिनको लागि उत्प्रेरित गर्छ।

येशूले आफ्नो मिशन लूका ४:१८-१९ मा बताउनुभयो:

परमप्रभुका आत्‍मा ममाथि छ, किनभने गरीबहरूलाई सुसमाचार सुनाउनका निम्‍ति उहाँले मलाई अभिषेक गर्नुभएको छ। कैदीहरूलाई छुटकाराको घोषणा गर्न, र अन्‍धाहरूलाई दृष्‍टि दिन, थिचोमिचोमा परेकाहरूलाई स्‍वतन्‍त्र गराउनका निम्‍ति, र परमप्रभुका प्रसन्‍नताको वर्ष घोषणा गर्नका निम्‍ति उहाँले मलाई पठाउनुभएको छ।

यस भनाइले “येशू किन आउनुभयो ?” भन्ने प्रश्नको जवाफ दिन्छ। येशूले यी कार्यहरु गर्नको लागि अभिषेक हुनुभएको थियो भन्नुभयो। पुरानो नियममा उहाँबारे भविष्यवाणी गरिएको उद्देश्य यही नै थियो।

येशूको मिशनले मण्डली अर्थात् संसारको “ख्रीष्टको शरीर ”-लाई निर्देशन दिन्छ। येशूले भन्नुभएको पहिलो गर्नु पर्ने कुरा भनेको गरिबहरूलाई सुसमाचार प्रचार गर्नु हो। यदि मण्डलीले गरिबहरूलाई बेवास्ता गर्छ वा बहिष्कार गर्छ भने यसले आफ्नो लक्ष्य पूरा गरिरहेको हुदैन। येशूले भन्नुभयो कि गरिबहरूलाई स्वर्गको राज्यले आशिषित गर्दछ (लूका ६:२०)। प्रेरित याकूबले भन्यो कि परमेश्वरले गरिबहरूलाई विश्वासमा धनी बनाउन रोज्नुभएको छ (याकूब २:५)। परमेश्वरले संसारका गरिब र कमजोरहरूलाई प्रयोग गरेर आफ्नो शक्ति देखाउन रोज्नुभएको छ (१ कोरिन्थी १:२७-२९)। मण्डलीले गरिबहरूलाई सुसमाचार प्रचार गर्न विशेष प्रयास गर्नुका धेरै कारणहरू छन्। एउटा कारण यो हो कि सुसमाचार गरिबहरूको माझमा धेरै भन्दा धेरै छिटो फैलिन्छ।

येशूले आफ्नो सेवकाईबारे बताउनुभएको विवरणले उहाँले पृथ्वीको अवस्था पनि परिवर्तन गर्ने आशा गर्नुभएको थियो भनेर देखाउँछ।

► एक बिद्यार्थीले समूहको लागि मीका ६:६-८ पढ्नुपर्छ। अगमवकताले कस्तो प्रश्न सोधिरहेका थिए ?

मीका अगमवक्ताले परमेश् वर आफ्ना उपासकहरूबाट साँच्चै के चाहनुहुन्छ भन् ने प्रश्नबारे विचार गरे। कोही-कोही मानिसहरूले गाईवस्तुको बथान बलि वा बालबलिको लागि पनि पर्याप्त हुन्छ कि भनेर सोधेका थिए। यो परमेश्वरको योग्य हुनको लागि पर्याप्त ठूलो बलिदान खोजेर फेला पार्ने कुरा महत्व होइन भनेर मीकाले व्याख्या गरे। परमेश्वरले आफ्ना आवश्यकताहरू प्रकट गर्नुभएको छ। न्याय गर्न र अरूलाई न्याय दिलाउन मदत गर्न कामको लागि हामी जिम्मेवार छौं।

दयाले अधिकारको दयालु प्रयोगलाई मात्र बुझाउँदैन। दयाले आवश्यकताहरू बाट छुटकारा पाउन पनि सङ्केत गर्छ। सामरीको कथामा परमेश्वरले आज्ञा गर्नुभएको प्रेमको उदाहरण हो भनेर येशूले भन्नुभयो किनभने सामरीले दया र करुणा देखायो। उसले आफूले देखेका आवश्यकताहरूको जवाफ दिए (लूका १०:३३-३४)। कहिलेकाहीं मण्डलीहरूले आत्मिक आवश्यकताहरूमा मात्र ध्यान केन्द्रित गर्नुपर्छ भन्ने सोचाइ राख्छन्। उनीहरूलाई लाग्छ कि गरिबीको मुद्दाका लागि उनीहरू जिम्मेवार छैनन्। तथापि, बाइबलमा गरिबहरूलाई झन्डै ४०० पटक उल्लेख गरिएको छ। गरिबहरूका समस्याहरू परमेश्वरको चासोको विषय हुन्। असल सामरीले जस्तै मण्डलीहरूले पनि मदतको खाँचो परेकाहरूलाई प्रेम देखाउनुपर्छ।

► एक बिद्यार्थीले समूहको लागि इजकिएल १६:४९-५०पढ्नुपर्छ। यी पदहरूले सदोमको कुन पापबारे बताउँछ ?

सदोम को शहर यौन विकृति को पाप को लागि सम्झना गरिन्छ; तर शहरको दुष्टता त्यति एक्लो मात्र थिएन। सदोमका मानिसहरूले आफ्नो सम्पन्नतालाई आफ्नो लागि फुर्सतको समय प्रदान गर्नको लागि प्रयोग गरे र गरिब र खाँचोमा परेकाहरूलाई मदत गर्दैनथे।

जब कुनै मण्डलीले कुनै निश्चित छिमेकको जिम्मेवारी लिन्छ, त्यो क्षेत्रलाई मण्डलीको पेरिस भनिन्छ। ऐतिहासिक रूपमा, ठूला मण्डलीको संगठनहरूले प्रत्येक स्थानीय मण्डलीले एक विशिष्ट भौगोलिक क्षेत्रको सेवा गर्ने अपेक्षा गरेको हुन्छ। यो संसारका धेरै भागहरूमा रोमन क्याथोलिक मण्डली, जर्मनीको लुथरन मण्डली र ग्रेट ब्रिटेनमा इङ्गल्याण्डको मण्डलीको चलन हो। धेरै जसो प्रोटेस्टेन्ट सम्प्रदायहरूमा एउटै अर्थमा पेरिस हुँदैनन्।

एउटा मण्डलीले आफूलाई आफ्नो समुदायको लागि मण्डली ठान्नु कस्तो हुनुपर्छ होला कल्पना गर्नुहोस्। पेरिशका सबैलाई थाहा हुनेछ कि पास्टर को हुन् र उनी प्रार्थना गर्न, प्रोत्साहन दिन र सल्लाह दिन उपलब्ध हुन्छ, चाहे तिनीहरू उसको मण्डलीमा उपस्थित भए वा नभएता पनि। जब उनी समुदाय माझ भ्रमण गर्थे, उनको प्राथमिक लक्ष्य तिनीहरूलाई मण्डलीमा उपस्थित हुन मनाउनु थिएन। बरु, उसले मण्डलीको सेवकाई तिनीहरूकहाँ लैजाँदै थिए।

मण्डलीले छरछिमेकका आवश् यकताहरू पूरा गर्ने सेवकाईहरू प्रदान गर्नेछ, जस्तै: पारिवारिक परामर्श, युवाहरूलाई सल्लाह दिने र चरित्रमा आधारित जागिरको तालिम दिने। यी कुराहरु मण्डलीको उद्देश्यसँग असम्बन्धित छैनन्। यी त्यस्ता क्षेत्रहरू हुन् जहाँ बाइबलीय उत्तरहरू महत्त्वपूर्ण छन्, र मण्डलीले व्यावहारिक क्षेत्रहरूमा परमेश्वरको वचनको बुद्धि बाँड्ने गर्नुपर्छ। समाजमा भएका गलत कुराहरू औंल्याउन सजिलो छ, तर मण्डलीले समाज कस्तो हुनुपर्छ भनेर वर्णन गर्नैपर्छ।

► परमेश्वरको वचनद्वारा परिवर्तन गर्न सकिने तपाईंको छिमेकमा कस्ता आवश्यकताहरू छन् ?

पुरानो नियमका अगमवक्ताहरूले भूमि र मानिसहरूलाई जुन परमेश्वरमा सम्बन्धित छ भनि हेरे र सबैलाई परमेश्वरको करार पालन गर्न आह्वान गरे। तिनीहरूले परमेश्वरको योजना पछ्याउँदा समुदायमा आएका आशिषहरु र अनाज्ञाकारिताबाट आउने श्रापहरूबारे प्रचार गरे।

[1]पास्टरले आफ्नो समुदायलाई परमेश्वरको अधीनमा रहेको आफ्नो पेरिशको रूपमा हेर्नुपर्छ। परमेश्वर जमिन्दार र शासक हुनुहुन्छ जसले मानिसहरूलाई उहाँको योजना अनुसार यदि तिनीहरुले जीवन बिताउछ भने आशिष् दिने प्रस्ताव राख्नुहुन्छ। पास्टरले समुदायका मानिसहरूलाई निरन्तर परमेश्वरको निर्देशनमा बाँच्न आह्वान गर्नुपर्छ। उसले परमेश्वरको आशिष् लिएर बाँच्नुको अर्थ के हो र परमेश्वरसँगको सम्बन्धमा आउन तिनीहरूलाई प्रोत्साहन दिनुपर्छ।

पेरिश अवधारणाको अर्थ यो होइन कि छिमेकमा सबै जना मण्डलीको सदस्य हुन्। मण्डलीमा परमेश्वरसितको सम्बन्धमा बाँच्न प्रतिबद्ध व्यक्तिहरू मात्र समावेश छन्, तर समुदाय मण्डलीबाट प्रभावित भएको हुन्छ।

पेरिश अवधारणाको अर्थ यो होइन कि छिमेकले मण्डलीलाई नियन्त्रण गर्दछ र यसको मूल्यहरू निर्धारीत गर्दछ। मण्डलीलाई परमेश्वरले आज्ञा दिनुभएको छ, उहाँको वचन पालन गर्दछ, र छरछिमेकमा परमेश्वरको राज्यको वकालत गर्दछ।

मण्डलीलाई नुन र ज्योति भनिएको हुनाले (मत्ती ५:१३-१४), मण्डलीलाई यसको छिमेकमा फरक बनाउनको लागि बोलाएको छ।

थुप्रै मन्त्रालयहरूले छरछिमेकका मानिसहरूको भौतिक आवश्यकतापूरा गर्ने कार्यक्रमहरू सञ्चालन गर्छन्। तिनीहरू समुदायको आवश्यकतापूरा गर्छन् र मानिसहरूलाई व्यावहारिक तरिकामा मदत गर्दा मित्र बन्छन् र सुसमाचारको लागि ध्यान आकर्षित गर्छन् भनी सोच्छन्। तिनीहरूको लक्ष्य सुसमाचार बाँड्ने अवसरहरू सिर्जना गर्नु हो। तिनीहरूले तिनीहरुको ख्याल राख्छन्‌ भनेर देखाउन चाहन्छन्‌।

तिनीहरूको सूत्र यो हो: कार्यक्रम, त्यसपछि सम्बन्ध, त्यसपछि सुसमाचार। तथापि, मदतका कार्यक्रमहरू गलत हुने धेरै तरिकाहरू छन्। मद्दतले दाता/प्राप्तकर्ताको सम्बन्ध बाहेक अरु कुनै सम्बन्ध सिर्जना गर्न सक्दैन।

कहिलेकाहीं सुसमाचार दिइएका कुराहरूभन्दा अलग देखिन्छ, र मानिसहरूले सुसमाचारमा चासो नदेखाएता पनि मदत पाउन सक्छन्। कार्यक्रममा काम गर्ने व्यक्तिहरू मदत प्रदान गर्न व्यस्त हुन्छन र सुसमाचार बाँड्नको लागि समय नहुन सक्छन्। प्राप्तकर्ताहरूले सकेसम्म सक्दो धेरै लिन सक्छन्, त्यसपछि अरूबाट मद्दत खोज्नको लागि त्यहाँ छोडी अन्त जान्छन।

सूत्रलाई घुमाउन आवश्यक पर्छ। मण्डलीले सबै सँगको पहिलो सम्पर्कको रूपमा सुसमाचारलाई जोड दिनुपर्छ।

► सुसमाचार के हो ?

जब कुनै मण्डलीले संसारलाई सुसमाचार प्रस्तुत गर्छ, मण्डलीमा नयाँ जीवनको विवरण समावेश गर्न तिनीहरू विश्वासी हुनैपर्छ। मुक्ति एउटा व्यक्तिगत निर्णय होइन जसले मानिसलाई अनौठो, नयाँ जीवनमा एक्लो छोड्छ। पापीहरूले सामान्यतया सुसमाचार स्वीकार गर्दैनन् जबसम्म तिनीहरू सुसमाचार प्रस्तुत गर्ने विश्वासको समुदायप्रति आकर्षित हुँदैनन्।

येशू र प्रेरितहरूको सेवकाईमा, हामी देख्छौं कि सुसमाचार परमेश्वरको राज्यको सुसमाचार हो। यो सन्देश हो कि पापीलाई क्षमा गर्न सकिन्छ र परमेश्वरसँगको सम्बन्धमा आउन सकिन्छ। उ पापको शक्तिबाट मुक्त हुनेछ र नयाँ सृष्टिमा बनिएको हुनेछ। उ विश्वासको परिवारमा प्रवेश गर्दछ, जहाँ उसका आत्मिक भाइहरु र बहिनीहरूले तिनलाई प्रोत्साहन दिन्छन् र तिनको आवश्यकतापूरा गर्न मदत गर्छन्।

मण्डलीले आफ्नो प्राथमिक लक्ष्य सुसमाचार संचार गर्नु हो भनेर हेर्नुपर्छ। आत्माहरूको उद्धारको लागि काम गर्नु भनेको मण्डलीको बारेमा हो भनेर सबैले जान्नु पर्छ। त्यसपछि, मण्डलीले सुसमाचारमा चासो राख्ने मानिसहरूलाई आकर्षित गर्छ। सुसमाचारको सेवकाईले एउटा सम्बन्ध सिर्जना गर्छ।

त्यसपछि मण्डलीले मण्डलीसँग सम्बन्ध भएका मानिसहरूलाई मदत गर्छ। हुन सक्छ ती सबै मानिसहरूले अझै सम्म पनि मुक्ति पाएका छैनन्, तर तिनीहरू मण्डलीको सुसमाचारको सेवकाईद्वारा आकर्षित भएका छन्।

त्यसोभए, उल्टो सूत्र हो सुसमाचार, त्यसपछि सम्बन्ध, त्यसपछि मद्दत (कार्यक्रम होइन)। मण्डलीले केवल मद्दतको लागि कार्यक्रमहरू प्रदान गर्ने संस्था मात्र हुनु हुँदैन। यसको सट्टामा, मण्डली भनेको मानिसहरूको समूह हो जसले तिनीहरूसँग सम्बन्धमा रहेका मानिसहरूलाई मद्दत गर्दछ। यदि तिनीहरूले कार्यक्रमहरू सुरु गरे भने, मानिसहरू सम्बन्ध बिना नै कार्यक्रमहरूको लागि आउनेछन्।

१. प्रभावकारी मण्डलीले आफ्नो छिमेकमा परिवर्तन ल्याउँछ।

२. हामीले आवश्यकताहरू प्रति जवाफ दिएर छिमेकीहरूप्रतिको प्रेम देखाउनै पर्छ।

३. मण्डलीले आफ्नो मिशन पूरा गर्न गरिबहरूको सेवा गर्नुपर्छ।

४. मण्डलीले आफ्नो भौगोलिक क्षेत्रका मानिसहरूको सेवा गर्नुपर्छ।

५. मण्डलीले समाज कस्तो हुनुपर्छ भनेर वर्णन र प्रदर्शन गर्नुपर्छ।

६. सुसमाचारको सेवकाई मण्डलीको पहिलो प्राथमिकता हो।

७. मण्डलीले सम्बन्धको सन्दर्भमा मानिसहरूलाई मदत गर्नुपर्छ।

१. पाठ ७ को लागि सात सारांश भनाईहरू कण्ठ गर्नुहोस्। सात सारांश भनाईहरू (सात अनुच्छेदहरू) मध्ये प्रत्येकको अर्थ र महत्त्व को व्याख्या गर्दै एक अनुच्छेद कसैलाई लेख्नुहोस् जो तपाईको कक्षामा भाग लिएको छैन। अर्को कक्षा सुरु हुन अगाडी नै यो कार्य तपाईको कक्षा अगुवालाई बुझाउनु होला। छलफलको समयमा कक्षा अगुवाले तपाईंलाई सोध्नुभयो भने समूहलाई अनुच्छेद बाँड्न तयार हुनुहोस्। अर्को कक्षा सत्रको सुरुमा सम्झनाबाट भनाईहरू लेख्नुहोस्।

२. तपाईले आफ्नो कक्षा बाहिरको शिक्षण अवसरहरूको तालिका आफैं बनाउन सम्झनुहोस् र तपाईंले सिकाए पछि कक्षा अगुवालाई प्रतिबेदन दिनुहोस्।

३. अन्तरबार्ताको कार्यभार: मण्डली नजाने धेरै मानिसहरूसँग कुरा गर्नुहोस्। उनीहरूलाई छिमेकमा मण्डलीको प्रभाव बारे वर्णन गर्न तिनीहरूलाई सोध्नुहोस्। सारांशमा लेख्नुहोस्।