Kufikia mwisho wa somo hili, mwanafunzi anapaswa: (1) Kufahamu tarehe zinazokadiriwa na mazingira ya kihistoria ya Waebrania na Yakobo. (2) Kuorodhesha mada kuu na kusudi la Waebrania na Yakobo. (3) kutambua upendeleo na majukumu yetu chini ya Agano Jipya. (4) Kutii maonyo ya Kibiblia dhidi ya uasi. (5) Kuelewa uhusiano kati ya imani na kazi katika maisha ya Mkristo. (6) Kutekeleza kanuni kwa vitendo kwa Mkristo kuishi kutokana na Waebrania na Yakobo.

(7) Kuhusianisha ujumbe wa vitabu hivi na mahitaji ya ulimwengu wa leo.

► Soma Waebrania na Yakobo.

► Kariri Waebrania 4:14-16 na Yakobo 2:17-18.

Vitabu nane vya Agano Jipya vinaitwa Nyaraka za Watu Wote:[1] waraka kwa Waebrania na nyaraka zilizoandikwa na Yakobo, Petro, Yohana, na Yuda. Zinaitwa Nyaraka za Watu Wote kwa sababu hazina hadhira maalum au ziliandikwa kwa watua ambao tunawafahamu kidogo.

Nyaraka hizi zinatofautiana kutoka waraka mrefu kwa Waebrania kwenda waraka mfupi kutoka kwa Mtume Yohana kwa Gayo. Nyaraka za Watu Wote zinashughulika changamoto mbalimbali, lakini maisha ya Mkristo kwa vitendo ni msisitizo unaojirudia kwenye vitabu vyote. Vitabu hivi vinatufundisha jinsi ya kuishi kama wafuasi wa Kristo katika ulimwengu wa wasio Wakristo. Waamini wa karne ya kwanza walipata changamoto zinazofanana na changamoto tunazopata sasa: mafundisho ya potofu, majaribu, upinzani kutoka kwa wasioamini. Kila tatizo kati ya haya limepewa majibu katika nyaraka hizi. ingawa nyaraka nyingi ni ndogo kwa ukubwa, zote ni za muhimu kwa waamini ambao wanapata changamoto katika imani zao.

Historia ya Waebrania

Mwandishi

Kitabu cha Waebrania hakioneshi mwandishi wake. Mara nyingi Paulo anadhaniwa kuwa ni mwandishi.

Hoja zinazounga mkono uandishi wa Paulo:

1. Waebrania inamsisitiza utu na kazi ya Kristo.

2. Mwandishi anahusiana na Timotheo (Waebrania 13:23).

3. Maombi ya baraka katika sura ya mwisho ni sawa na ya maombi mengine ya baraka ya Paulo (Waebrania 13:18-25).

Hoja dhidi ya uandishi wa Paulo zinajumuisha tofauti mbalimbali katika mtindo kati ya Waebrania na nyaraka zinazojulikana kutoka kwake:

1. Waebrania haitumii kamwe neno “Kristo Yesu.” Neno hili limetumika zaidi ya mara 50 katika nyaraka za Paulo.

2. Mwandishi anasema kuwa aliisikia injili kutoka kwa mitume (Waebrania 2:3). Katika Wagalatia 1:12, 15-19 na Wagalatia 2:6, Paulo anasisitiza kuwa alisikia injili moja kwa moja kutoka katika ufunuo wa Yesu Kristo na kwamba hakupata ujumbe wake wowote kutoka kwa mitume wengine.

3. Waebrania haianzi wala kuisha na salamu binafsi zinazopatikana mara nyingi katika barua za Paulo.

Katika historia yote ya kanisa, idadi ya waandishi wengine imependekezwa. Waandishi wengi waliopendekezwa ni washirika wa Paulo, kama vile Barnaba, Luka, au Apolo. Hii inaweza kutoa sababu za kufanana na mtindo wa Paulo. Kimsingi, mwandishi hajulikani.

Kusudi

Kitabu cha Waebrania kinajumuisha vipengele vya (salamu binafsi mwishoni) na sifa za mahubiri (ufafanuzi wa maandiko ya Agano la Kale). Mwandishi anarejelea waraka wake kama “neno...lenye maonyo” (Waebrania 13:22), kwa kutumia neno lilelile la Kiyunani lililotumika katika Matendo ya Mitume 13:15 kufafanua mahubiri. Waebrania ni mahubiri kutoka kwenye waraka.

Wapokeaji wa kwanza wa waraka huu ni wafuasi wa Kristo wa Kiyahudi ambao wanajaribiwa kugeuka kutoka kwenye imani katika Kristo kurudi katika matendo yao ya kale. Historia yao ya Kiyahudi inaonekana katika uelewa wao kwenye sadaka na desturi za Agano la Kale.

Waamini hawa wamestahimili mateso kwa uaminifu lakini wako kwenye hatari ya kuchoka na kuzimia (Waebrania 10:32-34, Waebrania 12:3). Mwandishi wa Waebrania anaandika kuwaonya dhidi ya uasi na anawatia moyo waendelee kuwa waaminifu. Anaeleza kuwa Yesu ni ukamilisho ya Agano la Kale. Kwa hiyo, kama wakimkana Yesu na kurudi kwenye imani zao za kale, wanaikana pia imani yao ya kale. Endapo badala yake wataendelea katika imani, watautunza urithi wa Agano la kale na mashujaa wake.

Tarehe

Waraka kwa Waebrania huenda uliandikwa kabla ya mwaka 70 B.K. Waraka unazungumzia mfumo wa utoaji wa sadaka wa Kiyahudi kama ukweli uliopo.[1] Hii inamaanisha kwamba waraka uliandikwa kabla ya kuharibiwa kwa Hekalu na Warumi katika mwaka 70 B.K.

Agano la Kale katika Waebrania

►Ni nini uhusiano kati ya Agano la Kale na Agano Jipya?

Kabla ya kuangalia yaliyomo katika Waebrania, ni muhimu kujibu dhana potofu kuhusu kitabu. Wasomaji wengi wametafsiri Waebrania kama shambulio la Agano la kale. Kwa sababu Waebrania inafundisha kwamba Agano Jipya ni agano bora, baadhi wandhani kuwa Agano la kale halikutimiza lengo lake.

Hata hivyo, Waebrania inaonesha heshima kubwa kwa Agano la Kale.

• Mashujaa katika Waebrania 11 ni watu kutoka katika Agano la Kale.

• Masomo yanayofundishwa katika Waebrania yana msingi wa maandiko kutoka kwenye Agano la Kale.[2] Kwa mfano, Waebrania 1 ina mistari 14. Kati ya hiyo, mistari 9 ni nukuu za moja kwa moja kutoka kwenye Agano la Kale.[3]

Waebrania haifundishi kuwa Mungu alilazimika kubadili mpango wake kutokana na kushindwa kwa Agano la Kale. Badala yake, wokovu kwa njia ya imani katika Kristo ulipangwa kabla ya misingi ya ulimwengu (1 Petro 1:20). Hata kwenye Agano la Kale, wokovu ulitolewa kwa neema ya Mungu kwa njia ya imani, siyo kwa desturi za nje. Hii inaonekana katika Waebrania 11, ambayo inasema kwamba kila shujaa aliyetajwa wa Agano la Kale alimpendeza Mungu “Kwa imani.”

Kuna mwendelezo wa wazi kati ya Agano la Kale na Agano Jipya. Kristo ndiye ukamilisho wa ahadi na sheria za Agano la Kale. Tatizo katika Agano la Kale lilikuwa ni kushindwa kwa Israeli, siyo kushindwa kwa ahadi za Mungu. Israeli ilishindwa kulielewa kwa undani agano (Waebrania 8:8-12). Israeli iligeuza mfumo wa utoaji uliokuwa na msingi wa imani kuwa desturi zisizo na imani. Manabii wote wa Agano la Kale na Yesu waliihukumu Israeli kwa kuharibu kusudi la Mungu.

Tangu misingi ya ulimwengu, Agano la Kale lilionesha ujio wa Kristo . Agano la Kale kamwe halikukusudiwa kujikamilisha lenyewe; lilionesha ukamilisho wa baadaye. Agano la Kale linakamilishwa maisha na kazi ya Yesu Kristo. Agano jipya ni bora zaidi kwa sababu linakamilisha ahadi ya Agano la Kale lisilo kamilifu.

Mada Kuu na Yaliyomo katika Waebrania

Kitabu cha Waebrania kinaonesha mada mbili sambamba. Mada moja (Namna bora zaidi) inatofautisha fursa ya maisha katika Kristo na fursa ndogo inayopatikana chini ya Agano la Kale.

Mada ya pili (Jihadhari) inaonekana katika mfululizo wa maonyo matano kwa wale wanaojaribiwa kuiacha imani na kurudi katika maisha yao ya kale, katika kila sehemu ya maonyo Waebrania inatoa maonyo na kisha inatoa faraja kwa msomaji.

Namna bora zaidi

Katika mfululizo wa kulinganisha, Waebrania inaonesha kwamba:

• Kristo yuko juu kuliko manabii wa Agano la Kale (Waebrania 1:1-3).

• Kristo yuko juu kuliko malaika kwa sababu Yeye ni mwana wa Mungu (Waebrania 1:4-14).

• Kristo yuko juu kuliko malaika kwa sababu yeye ni mwana wa Adamu, ambaye ulimwengu ulifanywa kuwa chini yake (Waebrania 2:5-9).

• Kristo ni mkuu kuliko Musa, mtumishi mwaminifu wa Mungu na kiongozi wa Israeli (Waebrania 3:1-6).

• Kristo ni mkuu kuliko Haruni na ukuhani mkuu (Waebrania 4:14-7:28).

• Kristo ametoa agano bora (Waebrania 8:1-13).

• Kristo ametoa sadaka bora (Waebrania 9).

Waebrania inaonesha pia mfuatano wa tofauti kati ya ahadi nzuri za agano la kale na uakamilisho bora ambao ni wetu kupitia Kristo. Kwa wafuasi wa Yesu wa Kiyahudi kurudi kwenye Agano la Kale ungekuwa ni upumbavu! Wamekionja kipawa cha mbinguni na wameshiriki katika Roho Mtakatifu. Kurudi kwenye hali zao za kale ingekuwa kumsulubisha tena Mwana wa Mungu (Waebrania 6:4-6)!

Jihadhari

►Uasi ni nini? Je, inawezekana kwa mtu aliyebadilishwa kweli kuiacha imani?

Pamoja na ushuhuda wa njia iliyo bora zaidi uliotolewa na Kristo, Waebrania inatoa maonyo kwa wale ambao wanajaribiwa kuiacha imani. Kadiri neema inavyoongezeka ndivyo wajibu unavyoongezeka. Kwa kuzingatia wajibu huu, Waebrania anatoa maonyo makali matano kwa waamini ambao wameonja mambo mema ya Agano Jipya na wanajaribiwa kurudi kwenye mambo ya kale.

Kila onyo linaambatana na kuhimizwa kubaki mwaminifu. Wakati Waebrania inafundisha kuwa uasi unawezekana, mpango wa Mungu kwa kila mwamini ni maisha ya uaminifu. Waebrania inaonesha kuwa maisha ya ushindi yanapatikana kwa kila mfuasi wa Kristo.

Onyo la 1 – Waebrania 2:1-[4]

• Onyo: Hatupaswi kuuacha ujumbe tuliousikia (Waebrania 2:1).

• Sababu ya onyo ni dhahiri: Kama watu wa Mungu katika nyakati za Agano la Kale walipokea adhabu ya haki kwa kutokutii kwao, tutaponaje kama tukiukataa ujumbe ambao tumeupokea kupitia Kristo na mitume? (Waebrania 2:2-3).

• Himizo: Yesu mwenyewe alipata majaribu, na sasa anatusaidia tunapojaribiwa (Waebrania 2:18).

Onyo la 2 – Waebrania 3:12-4:16

• Onyo : Hatupaswi kuiacha imani na mioyo yetu kufanywa migumu kwa udanganyifu wa dhambi (Waebrania 3:12-13).

• Sababu ya onyo ni dhahiri: Inawezekana kujitenga na Mungu aliye hai. Tunashiriki katika Kristo kama tukishikamana na mwanzo wa uthabiti wetu kwa nguvu mpaka mwisho (Waebrania 3:12-14).

• Himizo: Yesu ni kuhani wetu mkuu. Anatoa rehema na neema ya kutusaidia wakati wa mahitaji (Waebrania 4:14-16).

Onyo la 3 – Waebrania 5:11-6:12

• Onyo: Hatupaswi kumwacha Kristo baada ya kuonja uzuri wa neno (Waebrania 5:11-6:6).

• Sababu ya onyo ni dhahiri: Watu binafsi ambao wanafanya uasi (wanageuka kwa hiari kutoka kwenye imani ya Kikristo) wanajitoa wenyewe kutoka kwenye wokovu. Hii ni kwa sababu wanaendelea kumsulubisha Mwana wa Mungu na kumdhihaki (Waebrania 6:4-6).

• Himizo: Tuna mfano wa watu wa kuigwa ambao wametunza na kurithi ahadi (Waebrania 6:9-12).

Onyo la 4 – Waebrania 10:26-39

• Warning Onyo: Hatupaswi kuendelea kutenda dhambi kwa makusudi baada ya kupokea maarifa ya ukweli (Waebrania 10:26-27).

• Sababu ya onyo ni dhahiri: Iwapo wale walioipuuza sheria ya Musa walihukumiwa kwa ukali, tunastahili adhabu gani kali zaidi iwapo tumemkanyaga Mwana wa Mungu? “Ni jambo la kutisha kuanguka katika mikono ya Mungu aliye hai” (Waebrania 10:28-31).

• Himizo: Wapokeaji wa Waebrania tayari waneshakuwa waaminifu wakati wa mateso. Hivyo, tuna ujasiri katika nguvu za Mungu kumshikilia mwamini imara (Waebrania 10:32-39). Waebrania 11 inatoa orodha ya wanaume na wanawake ambao walibaki kuwa waaminifu kwa Mungu.

Onyo la 5 – Waebrania 12:25-29

• Onyo: Tusimkatae Yeye ananenaye (Waebrania 12:25).

• Sababu ya onyo ni dhahiri: Iwapo Mungu aliwaadhibu ambao walimkataa chini ya Agano la Kale, atawaadhibu kwa namna gani wale wanakataa neema ya Agano Jipya. “…Mungu wetu ni moto ulao” (Waebrania 12:25-29).

• Himizo: Mungu ametupa ufalme ambao hauwezi kutetemeshwa. Kwa sababu ya utoaji wake, tunaweza kumfanyia ibada ya kumpendeza kwa unyenyekevu na kicho (Waebrania 12:28-29).

Uasi ni nini?

Uasi unafafanuliwa kama “kukataa kwa makusudi na kuiacha imani ambayo mtu ameikiri.”[1] Tafsiri hii inasisitiza vipengele vitatu vya uasi:

1. Ni kwa makusudi. Mashaka kuhusu mafundisho, kutokuwa na uhakika juu ya wokovu, au hata kuanguka kwenye dhambi hakumaanishi uasi. Uasi ni kukataa kwa makusudi imani ya Kikristo.

2. Kukataa na kuasi katika imani. Ni zaidi ya dhambi; ni kuukataa ukweli wa imani ya Kikristo. Kwa Waebrania, uasi ungekuwa kukataa kazi ya upatanisho ya Yesu na kurejea kwa mila za kabla ya Ukristo. Judaizers (wafuasi wa dini ya kiyahudi) waliongeza vigezo kwenye kazi ya upatanisho ya Kristo; waasi walikataa kabisa kazi ya upatanisho ya Kristo.

3. Ni kuikataa imani ambayo mtu ameikiri. Uasi ni tofauti na kutokuamini kwa mtu ambaye hajawahi kumjua Kristo. Ni kuikataa imani kwa mtu ambaye ameonja neno zuri la Mungu na nguvu za zamani zijazo (Waebrania 6:5).

Ni nini tofauti kati ya Uasi na Kurudi nyuma?

Uasi katika Waebrania ni wa kudumu zaidi na kukataa kwa hiari imani kuliko kurudi nyuma. Petro alimkataa Yesu lakini baadaye aliitubia dhambi yake. Ujasiri wa Petro ulipotea; hakuitakaa imani ya Ukristo. Kurudi kwake nyuma yalikuwa ni matokeo ya hofu, siyo kumkataa Kristo.

Aliyerudi nyuma ameanguka katika dhambi lakini bado anaukubali ukweli wa imani ya Kikristo. Kinyume chake, aliyeasi anaukataa ukweli wa imani ya Kikristo.

Baadhi ya maonyo katika Waebrania yanahusiana na kurudi nyuma na kutojali. Hata hivyo, kukataa kabisa imani ya Kikristo linaonekana kuwa wazo lilioko nyuma yake Waebrania 6:4-6. Wakati muasi anapokataa kifo kinachookoa cha Yesu, anaikataa njia ya urejesho. Mtu aliyerudi nyuma, na kutubu, hata hivyo, anaweza kurejeshwa kupitia kifo cha upatanisho cha Yesu.

Je inawezakana Mwamini wa Kweli kufanya Uasi?

Baadhi ya wainjilisti wanadai kuwa haiwezekani kwa Mkristo wa kweli kufanya uasi. Hata hivyo, maonyo ya Waebrania yanaleta maana iwapo tu mwandishi anakabiliana na hatari halisi. Waebrania 6:4-6 inaonesha waziwazi kwamba uasi kamili na wa kudumu unawezekana.

Waebrania katika kanisa leo

Nyaraka za watu wote zinajadili matishio kwa kanisa, mara nyingi onyo dhidi ya mafundisho potofu ambayo yanaharibu mafundisho ya Kikristo. Kitabu cha Waebrania kinaonya dhidi ya hatari halisi ya uasi—kuacha kabisa imani ya Kikristo. Hatari hii ni halisi leo kama ilivyokuwa katika karne ya kwanza.

Ndio, Waebrania inafundisha kuwa inawezekana kuacha imani. Lakini kilicho muhimu sana, Waebrania inafundisha uwezekano wa kubaki mwaminifu. Tuna faida ya kuombewa na Kristo kwa niaba yetu. Kwa kushikilia sana ungamo la tumaini letu, kwa kuhimizana katika upendo na kazi nzuri, na kwa kuhimizana katika kukusanyika pamoja kwa ajili ya ibada, tunaweza kubaki waaminifu (Waebrania 10:23-25). Waebrania 11 ni kilele cha kitabu, pamoja na ushuhuda wake wa wale ambao walikuwa waaminifu na ambao sasa wanatoa wingu la mashahidi kwa wote wanaokimbia kwa uvumilivu mbio zilizowekwa mbele yetu (Waebrania 12:1).

Historia yaYakobo

Mwandishi na Tarehe

Mwandishi wa waraka huu alikuwa Yakobo, mtumishi wa Mungu na wa Yesu Kristo (Yakobo 1:1). Yakobo, ndugu wa kufikia wa Yesu (Mathayo 13:55), hakuwa akimwamini Yesu kipindi cha maisha yake (Yohana 7:3-5). Alimwamini Yesu kama Masihi baada ya ufufuo (1 Wakorintho 15:7). Yakobo alikufa kama shahidi wa imani mwaka 62 B.K.

Huenda waraka huu uliandikwa mwanzoni hadi katikati ya miaka ya 40. Kwa kuwa Yakobo alikuwa kiongozi katika Baraza la Yerusalemu, ambalo lilijadili masuala ya imani na kazi, ni kama Yakobo angelitaja Baraza kama waraka ungeandikwa baada ya mwaka 49 B.K (Matendo ya Mitume 15).

Wapokeaji na Kusudi

Yakobo anayaandikia makabila kumi na mbili “waliotawanyika” (Yakobo 1:1). Diaspora, neno la Kigiriki lililo nyuma ya usemi huo, kimsingi linarejelea kutawanyika kwa Wayahudi kufuatia kuanguka kwa Yerusalemu mwaka 586 K.K. Sasa, Yakobo anawarejelea waamini wa Kiyahudi walioteswa ambao wanaishi nje ya Uyahudi. Marejeleo ya mara kwa mara ya Yakobo kwenye Agano la Kale yanaonesha pia anawaandikia waamini wa Kiyahudi. Ni dhahiri kwamba wanapitia aina mbalimbali za majaribu. Yakobo anawakumbusha waamini kuwa imani yao lazima ionekane katika matendo yao (namna wanavyoishi). Waamini lazima waweke imani yao katika matendo.

Yakobo na Agano la Kale

Kama nabii Amosi, Yakobo anaonesha kuwa ukiri wetu wa imani lazima uathiri maisha yetu ya kila siku. Wote Amosi na Yakobo wanasisitiza kuwa dini ya kweli iitaonekana katika namna tunavyowatendea wengine. Katika mistari 108, Yakobo anatoa zaidi ya amri 50. Huu ni waraka wa vitendo.

► Soma Yakobo 5:1-5 pamoja na Amosi 4:1-2 Amosi 5:21-24. Ujumbe huu unalinganishwaje?

Kama Mithali, Yakobo anatumia misemo mifupi ambayo inafupisha kweli muhimu. Mada nyingi katika Yakobo zinafanana katika kitabu cha Mithali: kuuchunga ulimi, utajiri, hasira, na hekima.

Kama sheria ya Agano la Kale, Yakobo inaonesha namna ambavyo mtakatifu anaakisi tabia ya Mungu Mtakatifu. Kanuni ya utakatifu katika Mambo ya Walawi 19 inaonesha namna ambavyo watakatifu wataishi katika utii kwa Mungu Mtakatifu. Vilevile, Yakobo anaonesha namna ambavyo waamini wa Agano Jipya wanapaswa kuishi kwa kumtii Mungu. Wote wanaonesha kuwa imani tunayoikiri lazima ionekane katika maisha tunayoyaishi.

Mada Kuu katika Yakobo

Imani na Matendo

Martin Luther alimwita Yakobo “waraka wa majani” kwa sababu ya msisitizo kuhusu matendo. Aliamini kuwa waraka ulipingana na mafundisho juu ya kuhesabiwa haki kwa njia ya imani peke yake. Kwa mtazamo wa juu juu, inaonekana kuwa na mgogoro katikati Yakobo 2:24 (“…mwanadamu huhesabiwa kuwa ana haki kwa matendo yake; si kwa imani peke yake”) na Warumi 3:28 (“Basi, twaona ya kuwa mwanadamu huhesabiwa haki kwa imani pasipo matendo ya sheria”).Hata hivyo, sentensi hizi zinaelekezwa katika walengwa wawili tofauti, inayopitia majaribu tofauti. Tunapoelewa muktadha wa kila mstari, mgongano dhahiri kati ya mistari unatatuliwa.

Paulo anawaeleza watu ambao wanajaribu kupata wokovu kupitia matendo (utii wa sheria). Paulo anasema tunahesabiwa haki—tunafanywa wenye haki mbele za Mungu—kwa neema ya Mungu, ambayo inapokelewa kwa imani (Warumi 3:24, 28).

Yakobo anawaeleza watu ambao wanaiangalia imani kama si kitu zaidi ya imani ya kufikirika (Yakobo 2:14-26). Yakobo anasisitiza kuwa imani ya kweli ni inayobadilisha maisha. Yakobo anasema tunahesabiwa haki—inaoneshwa kuwa waamini— kwa matendo yetu. Ujumbe wa Yakobo hauchanganyani na ujumbe wa Paulo. Yakobo hafundishi namna tunavyookolewa; anafundisha namna ambavyo maisha yetu yataonesha kuwa tumeokolewa.

[1]Imani katika Matendo

Imani inaonekana katika matendo. Yakobo anaonesha namna ambavyo imani itaathiri tabia ya mwamini katika maeneo mbalimbali ya maisha. Yakobo anawafundisha waamini kuhusu:

• Uthabiti kwenye majaribu na mateso (Yakobo 1:2-18).

• Kusikia na kutenda Neno (Yakobo 1:19-27).

• Kutokuwa na upendeleo (Yakobo 2:1-13).

• Kuuchunga ulimi (Yakobo 3:1-13).

• Kutokuwa rafiki na ulimwengu (Yakobo 3:14-4:4).

• Kutokujivuna (Yakobo 4:5-11).

• Majaribu katika mali (Udhalimu) (Yakobo 4:13-5:6).

• Uvumilivu katika mateso (Yakobo 5:7-11).

• Majaribu kwa wenye mafanikio (Yakobo 5:19-20).

Katika maonyo yake, Yakobo anaonesha kuwa imani ya kweli itabadilisha namna tunavyoishi. Imani ni zaidi ya kukubaliana na ukweli; imani hutubadilisha katika ukamilifu wetu.

Yakobo katika Kanisa la leo

Ingawa waraka wa Yakobo ulielekezwa kwa Wayahudi Wakristo walioteswa katika karne ya kwanza, msisitizo wake katika Ukristo wa matendo unazungumza kwa undani sana kwa ulimwengu wa sasa. Mafundisho ya kivitendo kuhusu kuuchunga ulimi, mali, hasira, na uhusiano ndani ya kanisa ni endelevu. Yakobo ni kitabu kinachotumika katika kila kizazi.

Antinomianism ni mafundisho potofu ambayo waamini wako huru kufuata tamaa za mwili kwa sababu zinahalalishwa kwa imani, na siyo kwa utii kwa sheria. Fundisho linapendekeza kuwa waamini ambao wamehesabiwa haki kwa neema wako huru mbali na vizuizi vyote . Katika kila kizazi, kanisa linajaribiwa na mvutano wa upinzani wa sheria za dini. Yakobo anasimama kama ukumbusho wenye nguvu kuwa maisha ya mwamini yatatambulika tofauti na maisha ya asiyeamini. Kupitia matendo yetu, ulimwengu huona mabadiliko yanayotokana na imani ya wokovu ndani ya Kristo.

Wote Waebrania na waraka wa Yakobo zinamrejelea Ibrahimu kama mfano wa imani katika matendo. Waebrania 11 inamtaja Ibrahimu kama mmojawapo wa mashujaa wa imani; Yakobo 2 inaonesha kuwa ni kupitia matendo yake kwamba tunaiona imani ya Ibrahimu.

Imani ya Ibrahamu inaonekana kwenye utii wake kwa wito wa Mungu:

Kwa imani Ibrahimu alipoitwa aliitika, atoke aende mahali pale atakapopapata kuwa urithi; akatoka asijue aendako (Waebrania 11:8).

Imani ni zaidi ya kusema “Naziamini ahadi za Mungu.” Imani husema nitakwenda pale utakaponiongoza.”

Imani ya Ibrahimu inaonekana tena katika utii wake kwa amri ya Mungu ya kumtoa Isaka kama sadaka (Waebrania 11:17-19, Mwanzo 22). Tena, imani ilikuwa zaidi ya kusema “Ninamwamini Mungu.” Imani ilisema “Nitaitii amri yako, hata kama sielewi.” Hii ni imani ya kweli.

Yakobo aliwaonya wasomaji kutokudai imani ikiwa maisha yao hayakubadilishwa na imani hii. Yakobo alimtaja Ibrahimu kama mfano wa kile kinachotokea kama matokeo ya imani ya kweli. Imani ya Ibrahimu ilionekana katika utii wake wa amri ya Mungu ya kumtoa Isaka kwenye madhabahu. Yakobo anahitimisha, “Waona kwamba imani ilitenda kazi pamoja na matendo yake, na ya kwamba imani ile ilikamilishwa kwa njia ya matendo yale” (Yakobo 2:22).

Mfano wa Ibrahimu unaonesha uhusiano sahihi kati ya imani na matendo. Iwapo tunaamini kiukweli (imani), imani yetu itabadilisha namna tunavyoishi (matendo). Iwapo tunakiri kuwa na imani, lakini hakuna badiliko katika namna tunavyoishi, imani imekufa. Kujaribu kubadili namna tunavyoishi mbali na imani ya kweli hakuna maana kabisa. Warumi, Wagalatia, Waebrania, na Yakobo wote wanakubaliana: Imani ya kweli italeta matokeo ya maisha yaliyobadilishwa.

(1) Andaa ujumbe au somo la Biblia juu ya mojawapo ya mada zifuatazo. Unaweza kuwasilisha hii ama katika maandishi (kurasa 5-6) au wasilisha rekodi ukiwa unahubiri au kufundisha.

• “Mifano ya Imani.” Tumia mifano ya Imani kutoka Waebrania 11 na pia kutoka katika Historia ya Kanisa. Tazama mifano kutoka katika nchi yako au mazingira ya kiutamaduni ambayo yanahamasisha uaminifu katika kutaniko.

• “Uasi.” Kama Waebrania, mahubiri yanatakiwa kujumuisha vyote viwili maonyo dhidi ya uasi na kutia moyo ili kubakia waamifu.

• Suala moja kwa ajili ya maisha ya Kikristo (kwa mfano: ulimi, mgogogoro, utajiri, au maombi). Mahubiri haya au somo la Biblia litakuwa na msingi katika kitabu cha Yakobo.

(2) Mwanzoni mwa somo linalofuata, utafanya jaribio kulingana na somo hili. Soma maswali ya jaribio kwa umakini katika maandalizi.

(1) Kwa nini waraka kwa Waebrania na nyaraka zilizoandikwa na Yakobo, Petro, Yohana, na Yuda zinaitwa “Nyaraka za Watu Wote”?

(2) Taja hoja mbili zinazokubaliana na Paulo kuwa mwandishi wa Waebrania.

(3) Taja hoja mbili kinyume na uandishi wa Paulo wa Waebrania.

(4) Orodhesha njia mbili ambazo kitabu cha Waebrania inaonesha heshima kubwa kwa Agano la Kale.

(5) Ni kwa nini Agano Jipya ni bora kuliko Agano la Kale?

(6) Ni nini tofauti kati ya aliyerudi nyuma na muasi?

(7) Ni lini Yakobo, kaka (kaka wa mama mmoja) wa kufikia wa Yesu, alikuja kumwamini Yesu kama Masihi?

(8) Yakobo alikuwa anawarejelea akina nani alipotumia neno la kiyunani diaspora?

(9) Katika aya 1-2, elezea ni kwa nani Paulo na Yakobo walikuwa wanaandika na ni nini kila mmoja alikuwa anamaanisha kwa kutumia neno “Kuhesabiwa Haki” katika Warumi 3:28 na Yakobo 2:24.

(10) Fafanua antinomianism.

(11) Andika Waebrania 4:14-16 na Yakobo 2:17-18 kutoka katika kumbukumbu.